♨️سید مصطفی خمینی؛ حلقهٔ مغفول پیوند فلسفه و ولایت در میان فرزندان امام خمینی، چهرهٔ سید مصطفی خمینی کمتر از هر کس دیگر به‌طور اجتماعی بازخوانی شده است. نام او در خاطرهٔ جمعی عمدتاً با «شهادت مرموز در نجف» و نقش تاریخی‌اش در بیداری نهضت انقلاب شناخته می‌شود، حال آنکه شأن فکری و سلوکی او در شکل‌گیری «ولایتِ عالِم» و احیای تفکر صدرائی در حوزهٔ نجف، نقشی بنیادین داشت. مصطفی خمینی، برخلاف تصویر رایج از یک فقیه صرف، نمایندهٔ نسلی بود که در مرز میان فلسفه، عرفان و سیاست می‌زیست. او با نگاهی صدرائی به هستی، فقه و ولایت را از سطح قانون‌گذاری به مرتبهٔ تکوینی و وجودی ارتقا داد؛ ولایت در نظر او، صورت عینی «عقل فعّال» بود که در زمان ظهور می‌یابد و فقیه، نه تنها نایبِ حکم، بلکه مظهر استمرار عقل وحیانی در تاریخ است. او در درس‌های خصوصی خود در نجف، از نظام فلسفی ملاصدرا تفسیری پویا ارائه داد که با مبانی امام در «ولایت مطلقه» هم‌داستان بود: حقیقت وجود، در صدور و تدبیر اجتماعی نیز وحدتی تداومی دارد. این نگاه، دفاع از ولایت فقیه را از دایرهٔ فقهی به سطح هستی‌شناختی کشاند و برای شاگردانش، ولایت را «نظام تکوینِ شعور جمعی امت» معرفی کرد، نه صرفاً حاکمیتِ دینی. در عرصهٔ سلوک و زیستِ علمی نیز رفتار سید مصطفی، نوعی فلسفهٔ زنده بود. او در برابر نظام مرسوم تقلید و مدرسی، بر خوداتکایی فکری طلاب تأکید داشت؛ در گفتار و عمل، روح «استقلالِ عقل» را در تفسیر وحی و در فهم فلسفه باز می‌دمید. به همین دلیل، بازشناسی سید مصطفی خمینی، فقط یادآوریِ یک شهید نیست؛ حضورِ حلقه‌ای است که اگر از زنجیرهٔ تحول فکری روحانیت حذف شود، پیوند میان حکمت متعالیه و ولایت فقیه گسسته خواهد گشت. او نشان داد که ولایت، اگر از فلسفه تهی شود، به سیاست فروکاسته می‌گردد؛ و فلسفه، اگر به ولایت نگنجد، به تأملی بی‌ثمر بدل می‌شود. به تعبیر دقیق‌تر، سید مصطفی خمینی صدای خاموشِ «اجتهاد وجودی» در تاریخ معاصر بود؛ مجتهدی که می‌خواست عقل را در خدمت عشق، و فلسفه را در مقام ولایت بنشاند همان نسبتِ مفقوده‌ای که بدون آن، تمدنِ معنوی انقلاب نیز از درون تهی می‌شود. ✍️ گروه اجتماعی صراط 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

♨️سید مصطفی خمینی؛ حلقهٔ مغفول پیوند فلسفه و ولایت مصطفی خمینی، برخلاف تصویر رایج از یک فقیه صرف، نمایندهٔ نسلی بود که در مرز میان فلسفه، عرفان و سیاست می‌زیست. او با نگاهی صدرائی به هستی، فقه و ولایت را از سطح قانون‌گذاری به مرتبهٔ تکوینی و وجودی ارتقا داد.. 📌در آستانه سالروز شهادت سید مصطفی خمینی، یادداشت صراط را از اینجا مطالعه کنید. 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

💻 ویترین#جمعه ⭕️ گلچین مواضع ائمه‌جمعه استانهای شمالغرب در نماز جمعه امروز: 👤امام جمعه زنجان، حجت الاسلام حسینی: 🔸دشمنان انقلاب اسلامی امروز با استفاده از رسانه‌ها، شبکه‌های اجتماعی و حتی هوش مصنوعی به‌دنبال کنترل ادراکی، تسخیر اذهان و تضعیف اراده ملت‌ها هستند؛ نسخه درمانی این جنگ شناختی، جهاد تبیین است؛ جهادی علمی، رسانه‌ای و انقلابی که باید به‌صورت فراگیر در میان همه اقشار جامعه نهادینه شود. امروز مقابله با تبلیغات دشمن تنها با روایت درست، تحلیل دقیق و بیان منطقی حقایق ممکن است. 👤امام جمعه اردبیل، حجت الاسلام عاملی: 🔸_با اشاره به سخنرانی اخیر مقام معظم رهبری در دیدار با ورزشکاران و مدال آوران علمی کشور_ این نوع سخنرانی قطعاً عامل مهم صیانت برای کشور عزیز ما ایران است و این درس بزرگی برای مسئولین نظام است که در اظهارات خود چنان حرف بزنند که دشمن مأیوس شود نه اینکه به گونه‌ای صحبت بکنیم که دشمن علیه امنیت کشور امید پیدا بکند. 👤امام جمعه تبریز، حجت الاسلام مطهری‌اصل: 🔸اقدامات تبلیغاتی و اظهارات تنش‌زای مقامات آمریکایی با واکنش ملت‌ها و اعتراض‌های گسترده در خود این کشور مواجه شده است، ایران امروز مظهر امید و اقتدار در منطقه است و دشمنان نمی‌توانند جایگاه ملت ما را مخدوش کنند. 👤امام جمعه ارومیه، حجت الاسلام قریشی: 🔹 دشمن تلاش می‌کند القا کند که با ایمان و دین نمی‌توان پیشرفت کرد، اما جوانان ایران نشان دادند که این تصور باطل است و در عرصه‌های ورزشی، علمی، پژوهشی و دفاعی در رتبه‌های برتر جهان قرار دارند. 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1‌

روحانیتِ بی‌هویت؛ طلاب در وضعیت حذف اجتماعی 🔹یکی از مظلوم‌ترین و در عین حال بی‌هویت‌ترین اقشار امروز جامعه ایران، طلاب جوان‌اند؛ کسانی که میان سنت و مدرنیته، میان مسجد و حاکمیت، در برزخی از «نه بودن» زیست می‌کنند. در روزهای اخیر خبر ضرب‌وشتم و حتی #قتل چند طلبه در سطح شهرها، بار دیگر این واقعیت تلخ را عیان کرد که روحانی بودن دیگر به خودی خود حامل منزلت اجتماعی نیست. 🔹طلبه امروز، ولو امام‌جماعت مسجدی باشد، دیگر آن پیوند دیرینه را با مردم ندارد. رابطه‌ی تاریخی میان «مسجد» به مثابه بدن اجتماع دینی، و «روحانیت» به مثابه روح هدایتگر آن، در حال گسست است؛ واسطه‌ای که میان مردم و امر قدسی می‌ایستاد، اکنون در خلأ معلق مانده است. روحانیت جوان نه جایگاهی در نظام رسمی دارد، نه در حافظه مردمی به عنوان #تکیه‌گاه_معنوی شناخته می‌شود. او دیگر نه شهروندی معمولی است، نه مرجع اعتماد اجتماعی؛ در نتیجه، وقتی بر منبر می‌نشیند یا اذان می‌دهد، مخاطبش او را شخصی بی‌اسم، بی‌صورت، و بی‌نسبت می‌بیند. 🔹گسست میان مسجد و جامعه تنها مسئله‌ای فرهنگی نیست؛ پدیده‌ای نهادی و ساختاری است. در غیاب سیاست‌های روشن برای شکل‌گیری هویت اجتماعی طلاب، حاکمیت دینی خود را از «بدنه‌ی زی حجره و منبر» تهی کرده است. امروز اگر یک طلبه‌ی جوان در خیابان آسیب می‌بیند، واکنش‌ها نه در سطح جامعه مدنی که در حد اطلاع‌رسانی خبری باقی می‌ماند، چراکه ذهن جمعی دیگر «روحانی» را سوژه‌ی خودی نمی‌بیند. 🔹در این وضعیت، امام‌جماعت بودن به‌جای آنکه عنوانی از خدمت و رهبری معنوی باشد، گاه به عنوان نقشی بی‌پشتوانه ادراک می‌شود ـ مأموریتی رسمی بی‌عاطفه مردمی. وقتی بستر اجتماعی برای زیستن این نقش فراهم نباشد، طبیعی است که ما از آنان انتظار «امامت اجتماعی» نداشته باشیم. این بی‌پناهی فرهنگی، در سکوت حوزه و در بی‌نظری نهادهای تصمیم‌گیر ریشه دوانده است. 🔹اگر حوزه و جامعه سیاسی به بازتعریف موقعیت اجتماعی روحانیت نیندیشند، فردای نزدیک نه تنها مسجد، که زبان دین در فضای عمومی از معنا تهی خواهد شد. روحانیِ جوان قربانیِ نخستِ این سکوت است. ✍️گروه اجتماعی صراط 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

روحانیت بی هویت؛ طلاب در وضعیت حذف اجتماعی! 🔹اگر حوزه و جامعه سیاسی به بازتعریف موقعیت اجتماعی روحانیت نیندیشند، فردای نزدیک نه تنها مسجد، که زبان دین در فضای عمومی از معنا تهی خواهد شد. روحانیِ جوان قربانیِ نخستِ این سکوت است. 📌متن کامل یادداشت صراط را اینجا بخوانید 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

حضور فعال علامه نائینی در عرصه سیاست آیت‌الله اعرافی در دیدار اندیشمندان عراقی: 🔹میرزای نائینی نشان داد که یک فقیه می‌تواند هم مسائل علمی را دنبال کند و هم در صحنه سیاسی و اجتماعی حضور موثری داشته باشد. او بین آموزه‌های دینی و نیازهای عملی جامعه تعادل برقرار کرد. 🔹نقش میرزای نائینی در مبارزه با استعمار انگلیس و دفاع از استقلال جامعه اسلامی در مقابل استعمارگران و نیز تشکیل حکومت اسلامی بسیار مهم بود. او با تحلیل دقیق اوضاع مواضعی روشن و راهبردی اتخاذ کرد 🔹همکاری و هم‌افزایی دو حوزه مبارکه نجف و قم جهت اعتلای اسلام و تشیع بسیار مهم است. یکی از برکات برگزاری این کنگره‌ها، ارتباط نزدیک علمای عراق و ایران و سایر کشورهای اسلامی است. 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

حجاب در وضعیت بی برنامگی! 🎙سخنان مهم و قابل تأمل حجت‌الاسلام رمضانی در اعتراض به وضعیت حجاب 🔹می‌خواهید ما عرق خور بشیم که جامعه از دوقطبی در بیاد و یکدست بشه؟!!! 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

عزیزجعفری: ما از سال ۷۰ می‌دانستیم با اسرائیل به جنگ خواهیم رسید 🔹در جلسه‌ای با رهبری قرار شد تا نیروی هوایی ارتش تمرکزش روی جنگنده‌ها، هواپیما و پدافند کشور باشد و نیروی هوایی سپاه تمرکزش روی جنبۀ هوافضایی و موشکی و پهپادی باشد. 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

انتقاد صریح قالیباف از ظریف و روحانی: ▪️ مواضع روحانی و ظریف به همکاری‌های ایران و روسیه لطمه زد حاشیه صراط: 🔹متاسفانه تیم روحانی بعد از آسیب‌های سنگینی که به اقتصاد و قدرت کشور وارد کردند حتی در دوره بعد از پایان دولت نیز با مواضع عجیب خود کشور را با مشکلات متعددی مواجه میکنند. 🔹در شرایطی که ایران برای غلبه بر تلاش آمریکا در #اجماع‌سازی علیه کشور و اعمال تحریم‌های جدید و بازگرداندن تحریم‌های گذشته که دست گل همین ظریف و روحانی در برجام بوده، به همراهی روسیه در نظام بین‌الملل نیاز دارد، ظریف و تیم رسانه‌ای او در جهت عکس #منافع_ملی موضع گیری کرده و اسباب شادی رسانه‌های ضد ایرانی را که در جنگ ۱۲ روزه از شهادت زنان و کودکان کشور ذوق زده شده بودند را فراهم کرد. 🔹یقینا چنین مواضعی بر رویکرد کشورهایی که متحد ایران هستند اثر منفی می‌گذارد و سطح مبادلات را کاهش و یا مانع افزایش آن می‌شود. 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

امام پیشرفت و استقلال ایران هنر امام خمینی (ره) این بود که با بررسی دقیق تاریخ ایران و گسترش نفوذ بیگانگان در آن از طریق استعمار تا حد اعطای کاپیتولاسیون، به این نتیجه رسید و جامعه را نیز به این فهم رساند که تنها راه حفظ استقلال و آنگاه پیشرفت کشور، تشکیل حکومت است. 📌 یادداشت کامل را اینجا بخوانید 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

♨️فریاد در برابر تحقیر؛ بازخوانی قیام امام خمینی و هم‌صدایی حوزه در ماجرای کاپیتولاسیون 🔹پاییز ۱۳۴۳ فصلی است که هنوز صدای آن از عمق تاریخ ایران شنیده می‌شود؛ فصلی که مردی از حوزه برخاست و با صدای لرزان اما یقین‌آلود، کلمه‌ی «استقلال» را از بند تاریخِ خاموش ایران آزاد کرد. سخنرانی امام خمینی علیه لایحه‌ی کاپیتولاسیون، فقط یک حادثه‌ی سیاسی نبود؛ لحظه‌ای بود که معنای «فقاهت» از منبر مسجد اعظم قم تا کوچه‌های مردم جاری شد. امام نه از موضع عصبانیت، بلکه از عمق دردی سخن گفت که ریشه در هویت داشت: دردِ تبدیل شدن ملت به مستعمره‌ی بی‌صدا، دردِ فروختن عزت در بازار روابط قدرت. 🔹کاپیتولاسیون، آن‌گونه که در ظاهر می‌نمود، یک لایحه‌ی حقوقی بود؛ ولی در باطن، بیانیه‌ی سقوط کرامت ملی بود. بر اساس آن، مأموران و شهروندان آمریکایی در ایران از مصونیت قضایی برخوردار می‌شدند و در عمل، قانون ایران بر آنان جاری نمی‌گشت. امام این «بند حقوقی» را نه از منظر قانون، بلکه از منظر «حق» می‌خواند؛ و در نگاه او، توهین به عدالت یک ملت بود. کلامش ـ وقتی در منبر مسجد اعظم طنین انداخت ـ نه کینه، که آگاهی می‌پراکند: «اگر یک سگ آمریکایی را یک ایرانی لگد بزند، بازخواستش می‌کنند، اما اگر یک آمریکایی بزرگ‌ترین جنایتی بکند، دادگاه‌های ما حق رسیدگی ندارند.» در این جمله، فلسفه‌ی تمام قیام او نهفته بود: دفاع از حیثیت انسان مسلمان در برابر سلطه‌ی تحقیر. 🔹اما در پشت این صدا، جریانی آرام و پنهان از همراهی حوزه و روحانیت شکل گرفته بود. حوزه قم که سال‌ها در قاب درس و بحث محدود مانده بود، با صدای امام، دوباره به قلب جامعه بازگشت. طلاب، نامه‌ها و جزوات اعتراض را با ترس و شوق پخش می‌کردند، علمای شهرها سخن امام را در منابر بازمی‌گفتند، و شبکه‌ای از هم‌دلی شکل گرفت که هیچ حزب و سازمانی در آن نقش نداشت؛ پیوندی بود میان «حس دیانت» و «وجدان ملی». در این هم‌صدایی، حوزه از مدار مرجعیت فردی، به مدار مسئولیت جمعی تغییر موقعیت داد؛ و فقه، از کتاب به میدان آمد. 🔻بازخوانی آن روزها نشان می‌دهد که روحانیت چگونه از وضع «تعلیم‌کننده‌ی احکام» به وضع «مدافع حرمت جامعه» ارتقا یافت. امام با جسارت خویش توانست مفهومی فراموش‌شده را احیا کند: «تکلیف اجتماعی». در برابر قدرتی که می‌خواست قانون را بر اساس مصلحت اجانب بنویسد، روحانیت تکلیف را نه در تبعیت، که در شهادت یافت. بسیاری از علما و طلاب با وجود خطر دستگیری و تبعید، از امام حمایت کردند؛ حمایت‌هایی که نه بر اساس منافع سیاسی، بلکه بر پایه‌ی حس مشترک ایمان بود ـ ایمانی که می‌گفت احترام ملت، بخشی از ایمان است. 🔹در ساختار اجتماعی دهه‌ی ۴۰، کاپیتولاسیون نقطه‌ی تلاقی دو جهان بود: جهان دولتِ مدرنِ وابسته، و جهان دیانتِ خودآگاه. امام، مرز این دو را در واژه‌ی «حریت» تعریف کرد. آنچه او علیه آن برخاست، فقط بی‌عدالتی نبود، بلکه «بی‌هویتی» بود. او نخستین بار زبان دین را به زبان استقلال بدل کرد؛ همان زبانِ بی‌پرده و بی‌تملق که بعدتر در گفتمان انقلاب اسلامی، شالوده‌ی مقاومت شد. 🔹در سال‌های پیش از آن، بسیاری از روحانیان در حاشیه‌ی سیاست مانده بودند. اما ماجرای کاپیتولاسیون، نوعی بازتعریف رسالت حوزه بود؛ حوزه دریافت که خاموشی، هم‌دستی است، و علم بدون حضور، ساکت‌سازی حقیقت. از اینجا، «فقیه» نه فقط مُفتیِ مسائل دینی، بلکه «پاسدارِ کرامت انسان» شد. فقه، از میدانِ عبادت فردی، به زمینِ عدالت اجتماعی گام نهاد. 🔻بازتاب این بیداری، به‌سرعت توسط رژیم پهلوی فهمیده شد. پاسخ حکومت، دستگیری و تبعید امام بود، اما واقعیت، امری فراتر بود: حضور او را نمی‌شد حذف کرد، چون او از درون تاریخ آمده بود. صدای امام، آوای بازگشت به «هویت». و این صدا در امتداد همان سنتی بود که علما از زمان میرزای شیرازی تا مشروطه حفظ کرده بودند؛ پیوندی میان استقلال ملت و ایمان امت. 🔹امام در سخنرانی خود، کاپیتولاسیون را نشانه‌ی شرمِ حاکمیت دانست؛ و از آن نقطه، طرح تازه‌ای از نسبت دین و سیاست ارائه کرد. او گفت که معیار مشروعیت حکومت، حفظ عزت مردم است. در نگاه امام، «سیاست» جدا از «اخلاق» نیست، بلکه تجلی آن در سطح اجتماع است. لایحه‌ی کاپیتولاسیون، در حقیقت، جدایی سیاست از اخلاق بود؛ و قیام امام، بازگشت اخلاق به سیاست. 🔹با گذشت بیش از نیم قرن، هنوز می‌توان در صدای آن سخنرانی نوعی آینده‌نگری شنید. آن روز، وقتی امام از «غرب‌زدگی در قانون» گفت، در واقع هشدار داد که سلطه، همیشه ابتدا در قلم‌ها و قراردادها رخ می‌دهد، نه در میدان‌های جنگ. آنچه او نفی می‌کرد، «حضور استعمار در لباس قانون» بود. از این حیث، سخنرانی کاپیتولاسیون، در جان خود، مانیفست یک بیداری فرهنگی و تمدنی بود. ➕ادامه یادداشت 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1

#ادامه_یادداشت 🔹هم‌نوایی حوزه و روحانیت در این مبارزه، تجلی یک آگاهی جمعی بود: آگاهی از اینکه دیانت، اگر در حصار بماند، می‌میرد. از آن پس، حوزه دیگر فقط تولیدکننده‌ی احکام شرعی نبود؛ تبدیل شد به وجدان جامعه. طلابی که در آن سال‌ها در جلسات شبانه اعلامیه‌ها را با دست می‌نوشتند، بعدها نسلِ پیش‌آهنگ انقلاب شدند؛ نسلی که زبانش از فقه زاییده شد اما نغمه‌اش آزادی بود. 🔻امروز، بازخوانی سخنرانی امام و همراهی حوزه، تنها مرور یک رویداد تاریخی نیست؛ امتحان وجدانِ اکنون ماست. زیرا کاپیتولاسیون صرفاً در گذشته دفن نشده است، بلکه در هر عصری ممکن است به شکلی تازه بازگردد: در قالب نفوذ فرهنگی، در هیئت تصمیم‌های اقتصادی، در چهره‌ی وابستگی‌های فکری. رسالتِ حوزه و روحانیت معاصر نیز، تداوم همان قیام است: حفظ معنویت ملت در برابر انقیادِ نو. ♦️لایحه لغو شد، رژیم پهلوی فروپاشید، اما معنای آن «قیام» همچنان برقرار است. چون امام در آن روز، نه از قدرت که از «حقیقت» سخن گفت، و حقیقت هرگز تبعید نمی‌شود. این است راز مانایی آن لحظه: فریادی که در برابر تحقیر برخاست، و از دلِ حوزه، وطن را دوباره معنا کرد. ✍️ گروه اجتماعی صراط 🔻#صراط را دنبال کنید @serat_ir1