🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔🔔*راهنمای جامع سلامت روان در شرایط بحرانی* ✅ ویژه مطالعه عموم مردم ✅ 🔻در روزهایی که سایه جنگ، ناامنی یا بحران بر سر جامعه گسترده می‌شود، مراقبت از سلامت روانی به اندازه سلامت جسمانی اهمیت دارد. در چنین شرایطی، اضطراب، ترس، خشم، بی‌خوابی یا درماندگی، بخشی از واکنش طبیعی ما به تهدیدات محیطی هستند. اما اگر این هیجانات به‌درستی مدیریت نشوند، می‌توانند به آسیب‌های روانی جدی منجر شوند. 📌این راهنما با هدف ارتقای سلامت روان عمومی، افزایش تاب‌آوری فردی و جمعی، و کاهش اثرات روانی بحران‌های جنگی و حوادث ناگوار طراحی شده است. 🔻بخش اول: توصیه‌های عمومی برای همه در شرایط بحرانی 1️⃣ احساسات خود را بپذیرید ترس، نگرانی، اندوه و حتی خشم، واکنش‌های طبیعی‌اند. انکار یا سرکوب این احساسات، فشار روانی را افزایش می‌دهد. آن‌ها را نام‌گذاری کرده و با کسی مطمئن درباره‌شان صحبت کنید. این اولین گام برای بهبودی روانی است. 2️⃣ میزان دریافت اخبار را کنترل کنید مصرف مداوم اخبار منفی، اضطراب را تشدید می‌کند. از منابع رسمی (مانند وزارت بهداشت، هلال احمر، صدا و سیما، خبرگزاری‌های معتبر) استفاده کرده و زمان خاصی را در روز به آن اختصاص دهید. 3️⃣ از ارتباط انسانی غافل نشوید در بحران‌ها، احساس تنهایی خطرناک است. ارتباط با دوستان، همسایگان و خانواده را حفظ کنید—even اگر فقط به صورت تلفنی یا آنلاین باشد. 4️⃣ روال زندگی را حفظ کنید ادامه دادن کارهای روزمره مانند خواب منظم، تغذیه سالم، عبادت، مطالعه، پیاده‌روی یا سرگرمی‌های ساده، نوعی «پایداری روانی» می‌سازد. 5️⃣ آرام‌سازی ذهن را تمرین کنید تمرین تنفس عمیق (مثلاً روش ۴-۷-۸)، مدیتیشن، دعا، موسیقی ملایم یا حتی حرکات کششی ساده می‌توانند شما را به حالت تعادل روانی بازگردانند. 6️⃣ روی آنچه در کنترل شماست تمرکز کنید ما نمی‌توانیم شرایط بیرونی را تغییر دهیم، اما می‌توانیم نحوه‌ی پاسخ به آن‌ها را مدیریت کنیم. این اصل کلیدی تاب‌آوری است. 🔻بخش دوم: توصیه‌های اختصاصی برای گروه‌های مختلف 👨‍👩‍👧 خانواده‌ها • فضایی امن، گرم و آرام برای اعضای خانواده فراهم کنید. • از مشاجره‌های لفظی یا بحث‌های اضطراب‌زا در حضور کودکان پرهیز کنید. • زمانی را به گفتگو، بازی یا فعالیت مشترک اختصاص دهید. 👶 کودکان • با زبان ساده و صادقانه درباره اتفاقات صحبت کنید، اما آن‌ها را با اطلاعات زیاد و ترسناک مواجه نکنید. • احساسات آن‌ها را بپذیرید: بگویید ترسیدن یا ناراحتی طبیعی است. • از بازی‌درمانی، نقاشی یا قصه‌گویی برای تخلیه هیجانی استفاده کنید. • حفظ روال خواب، غذا و بازی کودک بسیار مهم است. 👵 سالمندان • احساس تنهایی و نگرانی در میان سالمندان رایج است. تماس روزانه با آن‌ها بسیار کمک‌کننده است. • به نگرانی‌های آنان گوش دهید و احساس امنیت روانی بدهید. • کمک‌شان کنید به فعالیت‌های ساده مثل دعا، مطالعه، تماشای برنامه‌های تلویزیونی مورد علاقه و پیاده‌روی در محیط امن ادامه دهند. 👦 نوجوانان • نوجوانان ممکن است احساس بی‌معنایی، خشم یا بی‌اعتمادی نسبت به آینده داشته باشند. با آن‌ها با احترام و همدلی حرف بزنید. • استقلال نسبی‌شان را بپذیرید، ولی تنها رهایشان نکنید. همراهی خلاقانه در فعالیت‌های روزمره یا مجازی می‌تواند مفید باشد. 🧑‍🎓 دانشجویان خوابگاهی • حفظ روال روزمره حتی در فضای خوابگاه (مطالعه، وعده‌های منظم غذا، ورزش سبک) توصیه می‌شود. • در صورت اضطراب شدید، با روان‌شناس مرکز مشاوره دانشگاه تماس بگیرید. • ارتباط اجتماعی (با هم‌اتاقی‌ها یا خانواده) را حفظ کرده و از انزوا بپرهیزید. 🪖 سربازان و کارکنان پادگان‌ها • آموزش مدیریت استرس، تمرین‌های ذهن‌آگاهی و حمایت گروهی برای کاهش فشار روانی بسیار مؤثر است. • در صورت احساس خشم یا بی‌ثباتی هیجانی، با فرمانده مستقیم یا روان‌شناس یگان صحبت کنید. • خواب کافی و حمایت هم‌خدمتی‌ها نقش مهمی در تنظیم روان دارد. ✳️ راه‌های ارتباطی برای کمک فوری روان‌شناسی✳️ اگر احساس کردید به حمایت حرفه‌ای نیاز دارید یا یکی از اطرافیان‌تان دچار بحران شده است، لطفاً با خطوط زیر تماس بگیرید: • ☎️ خط ملی مشاوره سلامت روان وزارت بهداشت: ۴۰۳۰ • ☎️ خط ویژه آموزش و پرورش برای دانش‌آموزان، والدین و کارکنان: ۱۵۷۰ • ☎️ خط تماس اضطراری جمعیت هلال‌احمر جمهوری اسلامی ایران: ۱۱۲ • ☎️ خط ملی مشاوره روان‌شناختی سازمان بهزیستی کشور: ۱۴۸۰ 📌تمامی تماس‌ها رایگان، محرمانه و توسط متخصصان آموزش‌دیده پاسخ داده می‌شوند. ✅ در پایان… در دوران بحران، همه ما مسئولیم: نه‌فقط برای حفاظت از جسم، بلکه برای مراقبت از روان خود و دیگران. یادتان باشد: “ما نمی‌توانیم همیشه شرایط را کنترل کنیم، اما می‌توانیم نحوه پاسخ خود به آن را مدیریت کنیم.”

✍️ یادداشت‌های «گفتمان اقتدار» - بخش اول 1️⃣ ✮ عنوان: تهاجم «نابخردانه»، دفاع «مقتدرانه» ✮ رژیم صهیونیستی سال‌ها بود که خیال اقدام نظامی علیه ایران و ضربه زدن به نظام و ملت این کشور را در سر می‌پروراند. عوامل بیرونی و درونی، از جمله آمادگی نظامی و امنیتی نیروهای مسلح و عقلانیت حاکم بر سیاست خارجی ایران، مانع از تحقق این توطئه می‌شد. اما توفیقات نسبی او در غزه و جنوب بیروت و حمایت‌های نابخردانه ترامپ موجب شد تا به خیال خام خود تن داده و زمینه را برای اقدام عملی مناسب بداند. حمایت مستقیم و غیرمستقیم کشورهای استعماری و سلطه‌گر با محوریت آمریکا، «نابرابری» را به «نابخردی» این تهاجم تجاوزکارانه افزود. اما این دفاع قوی و محکم نیروهای نظامی با پشتوانه‌ی آحاد مردم و اتحاد و همدلی همه‌ی جناح‌ها و شخصیت‌های سیاسی بود که توانست به سرعت برای چندمین بار، إحکام و استحکام ملت مقتدر ایران را به همگان نشان دهد. 🌟 امید است این اقدامات و رویکردهای مبارک: - گام‌هایی به سوی زوال جبهه‌ی باطل باشد. - زمینه‌ساز تقویت جبهه‌ی حق شود. - روشنی‌بخش دل‌های مظلومان عالم گردد. - و مسیر رسیدن به «قله‌ی پیروزی» را هموار کند. ان‌شاءالله 🤲 ✒️ دکتر محمدصفر جبرئیلی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران دانشکده الهیات دانشکدگان فارابی 🗓 ۲۵ خرداد ۱۴۰۴ #ایران_مقتدر #دفاع_مقدس #اتحاد_و_همدلی #ملت_قوی #پیروزی_حق_بر_باطل 🇮🇷🇮🇷

👈 ویژه؛ ببینید 🎥 پیروزی قطعی است ‌ 🎤 بیانات شنیدنی رهبر انقلاب اسلامی درباره پیروزی قطعی و یقینی ملت ایران ‌ ✏️ اصحاب موسیٰ که ترسو و کم‌یقین بودند به موسیٰ گفتند: الان فرعونیان می‌آیند ما را میگیرند؛ پدرمان درآمد! حضرت موسیٰ فرمود: هرگز! هرگز چنین چیزی پیش نخواهد آمد؛ چرا؟ اِنَّ مَعِیَ رَبّی؛ ... خدا با من است ‌ ✏️ اگر من و شما بتوانیم این معیّت الهی را حفظ کنیم، بدانید آمریکا که هیچ، اگر ده برابر قدرت آمریکا هم کسانی در دنیا نیرو داشته باشند، این نیرویی که خدا با او است، بر آنها غلبه خواهد کرد. ‌ ✏️خدای متعال ملّت ایران را و حقیقت را و حق را، به طور قطع و یقین، پیروز خواهد کرد ان‌شاءالله. #پیروزی_حق_بر_باطل‌ #وعده_الهی #معیت_الهی #صلح_تحمیلی 🇮🇷🇮🇷

🌟 تاب‌آوری ملی، کلید موفقیت در مواجهه با بحران‌ها 🌟 سال‌ها پیش در مقاله‌ای تحت عنوان «تاب‌آوری ملی: مروری بر ادبیات تحقیق»، به نقش و اهمیت تاب‌آوری در مدیریت بحران‌های ملی اشاره کردم. تاب‌آوری ملی، یعنی توانایی یک جامعه در حفظ ثبات و انسجام در مواجهه با تهدیدات خارجی. در روزهای اخیر، پس از حمله رژیم غاصب اسرائیل به ایران، جلوه‌های تاب‌آوری جامعه ایران به وضوح قابل مشاهده است. این حمله نه تنها نتوانست اتحاد مردم و نظام را متزلزل کند، بلکه بالعکس همبستگی اجتماعی و عزم ملی را تقویت نمود. - مردم ایران با واکنشی هوشمندانه، ضمن محکوم کردن این تجاوز، با حضور خودجوش در صحنه (تشییع شهدای حمله، تجمعات حمایتی و راهپیمایی جمعه خشم و نصر) و حفظ آرامش در فضای مجازی و واقعی، نشان دادند که تاب‌آوری آنان صرفاً به مقاومت فیزیکی محدود نیست. بلکه ریشه در باورهای عمیق سیاسی و اجتماعی دارد. این تاب‌آوری ریشه در عناصری نظیر اعتماد به رهبری، همبستگی ملی و انعطاف‌پذیری در مدیریت بحران دارد. نکته حائز اهمیت، سازگاری سریع جامعه با شرایط جدید بود؛ به‌ گونه‌ای که حتی تحت فشار رسانه‌های معاند، فضای یأس و تفرقه ایجاد نشد. این موضوع بار دیگر اثبات کرد که تاب‌آوری ملی ایران تنها در «مقاومت منفعلانه» خلاصه نمی‌شود، بلکه شامل: ✅ خلاقیت در پاسخ‌دهی (در عرصه های رسانه‌ای، اجتماعی و ...)، ✅ انعطاف در سیاست‌گذاری (سیاستگذاری توزیع کالای ضروری، مدیریت مصرف بنزین)، ✅ و حفظ روحیه جمعی است. در واقع، این وضعیت بار دیگر نشان داد که ملت ایران، با تکیه بر سرمایه‌های اجتماعی و روان‌شناختی، قادر است تهدیدات را به فرصتی برای وحدت و تقویت کشور تبدیل کند. 🛡 به عنوان دانش آموخته رشته سیاست گذاری عمومی، توصیه های زیر را به مردم عزیز ایران و سیاست‌گذاران کشورم در جهت ارتقاء تاب آوری ملی ارائه می‌کنم : 🔹بر مردم عزیز کشورم است که: - وحدت و انسجام خود را در مواجهه با تهدیدات خارجی، از طریق مشارکت و همدلی در فعالیتهای جمعی و حمایتی حفظ کنند. - در سطح فردی مسئولیت‌پذیر باشند. بدین معنا که آگاهی خود را نسبت به مخاطرات امنیتی افزایش دهند و آمادگی برای مقابله با آن‌ها را داشته باشند، - مروج فرهنگ تاب‌آوری باشند. ترویج روحیه امیدواری، مقاومت و اعتماد به نهادهای ملی در فضای مجازی و وقاعی به شکل‌گیری چنین فرهنگی کمک می‌کند. 🔹 بر سیاست‌گذاران و مقامات دولتی است که: - به منظور کاهش اضطراب و افزایش اعتماد عمومی، داده‌های شفاف، به موقع و صحیح درباره‌ی تهدیدات و راهکارهای مقابله با آنها به مردم ارائه دهند. - از سازمان‌های مردم نهاد و ظرفیت این نهادهای مردمی به درستی بهره‌مند شوند. تجربیات کشور در بحران‌های پیشین بالاخص در حوزه بلایای طبیعی و نقش گروه‎ها و اقشار مردمی نظیر گروه‌های جهادی، سازمان‌های مردمی حمایتی و ... کم نظیر بوده است. تقویت نقش سازمان‌های مردم نهاد و تشکل‌های مردمی در آموزش، بسیج اجتماعی و مدیریت بحران نقش موثری در افزایش تاب‌آوری ملی خواهد داشت. - در ایجاد سرمایه اجتماعی سرمایه‌گذاری کنند. یکی از سازوکارهای تقویت اعتماد عمومی به نهادهای حاکمیتی، پاسخگویی بیشتر به مردم و بهبود خدمات عمومی است. - گسل‌های اجتماعی را با گفت‌وگوی ملی و انعطاف در سیاست‌گذاری‌های داخلی کاهش دهند. رویکرد دولت چهاردهم مبنی بر ایجاد وفاق ملی و هم‌گرایی مردم و حکومت در مواجهه با جنگ تحمیلی اخیر، زمینه مناسبی را برای حل سایر مسائل بدخیم و بحران‌ساز فراهم نموده است. 🌍 با آرزوی پیروزی و سربلندی برای ملت بزرگ ایران 🇮🇷 دکتر مهدی گل‌وردی عضو هیئت علمی دانشگاه تهران دانشکده مدیریت دانشکدگان فارابی #تاب‌آوری #مقاومت #برای_ایران #همبستگی_ملی 🇮🇷🇮🇷

یادداشت‌های «نزاع حق و باطل 🤛🤜»؛ 🖋 دکتر محمد موسی زاده عضو هیأت علمی دانشگاه تهران دانشکده مهندسی دانشکدگان فارابی معاون دانشجویی-فرهنگی دانشکدگان بخش اول: «گذار از پارادایمِ قدرت به پارادایمِ حکمت: بازخوانی تاریخِ تقابل‌ها» در علم ریاضیات، ۲ ضربدر ۲ در سیستم ده‌دهی (دسیمال/decimal) برابر می‌شود با عدد ۴، اما در سیستم دودویی (باینری/binary) برابر عدد ۱۰۰ است!! این تفاوت، نه از ذات مسئله، که از زاویه‌ی نگاه و دستگاه فکری ما نشئت می‌گیرد. اشراف بر همین اصل در تحلیل وقایع زندگی و جهان نیز صادق و راهگشا است. گاهی حوادث و رویدادها را تنها از دریچه‌ی مادیات و قدرت نظاره می‌کنیم؛ محاسباتی خشک، مبتنی بر علت‌های ظاهری و معادلات زمینی و حتی زیرزمینی! در این نگاه، جهان محدود به اراده‌ی انسان‌ها و بازی قدرت‌هاست، جایی که فقط به اصطلاح F35ها و B2ها تنظیم‌کننده معادلات هستند؛ نگاهی که در آن هر تلاش، چه از سمت جبهه حق و چه باطل، حداکثر به اندازه خودش نتیجه می‌دهد (۱=۱). اما واقعیت جذاب آنجاست که بدانیم دریچه‌ی دیگری هم وجود دارد! جهان‌بینی که در آن، دست الهی در تمام وقایع و رخدادها، تمام‌قد حضور دارد؛ هر اتفاقی با حکمتی رقم می‌خورد و هیچ‌چیز خارج از اراده‌ی خداوند نیست. در این نگاه، تلاش انسان وقتی با ایمان و توکل همراه شود، ضریب و توان می‌خورد و برکت عجیبی پیدا میکند (۱=۱۰۰). دلیل؟ تجربه! می‌توانیم به یاد بیاوریم ۱) معجزه غرق شدن فرعون در رود نیل را در لحظات سرنوشت‌ساز تقابل نهایی حق و باطل، ۲) نفله شدن نمرود با یک پشه (!) بإذن الله، ۳) پیروزی متحیرانه سپاه اسلام در جنگ نابرابر بدر در صدر اسلام تا ۴) اعجاز زمین‌گیر شدن نیروهای زبده دلتای (Delta) آمریکایی به دست لشگر شن‌های روان طبس در اوایل انقلاب! پس تلاش بدون جهان‌بینی الهی (تکیه تنها بر قدرت نظامی و موشکی)، مانند جسمی زیبا اما بی‌روح است که در بهترین حالت در همان دستگاه مادیِ محدودِ مستأصلِ خودش به غایت وامانده است. اما وقتی نگاه الهی بر این تلاش حاکم شود (وَ مَا رَمَیْتَ إِذْ رَمَیْتَ وَ لَٰکِنَّ اللَّهَ رَما)، روح الهی بر همین جسم زیبا دمیده می‌شود؛ و تلاش چندین برابر اثر می‌گذارند. این روزها، که کشور عزیزمان آماج حملات هدفمند و پراکنده شقی‌ترین نظام‌ها و دنی‌ترین مخلوقات الهی قرار گرفته، وقوع رخدادهای ریز و درشت، چه از نوع زد و چه از نوع خورد، تلنگرهایی هستند تا ما را به بازبینی زاویه‌ی نگاهمان فراخوانند. آیا هنوز در محاسبات مادی و محدود زمینی مانده‌ایم؟ یا با توکل و اعتماد به خدا، هر اتفاق را قدمی در مسیر حکمت بی‌نهایت خداوند و در راستای آیه شریفه «أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصَّالِحُونَ» می‌بینیم؟ یافتن و بازیابیِ جهان‌بینیِ درست، همان کشف دستگاه عددنویسی حقیقی است که همه‌ی معادلات زندگی در آن تفسیر (compile) و حل می‌شود. حال انتخاب با ماست: ۴ (دنیای محدود مادیات) یا ۱۰۰ (جهان بینی الهی و بینهایت)؟ و العاقبه للمتقین 👌 اَللّهُمَّ ارْزُقْنا تَوْفِیقَ الشَّهادَةِ فِی سَبِیلِکَ 🤲 🗓 ۱ تیر ۱۴۰۴ #پیروزی_حق_بر_باطل #وعده_الهی #ایمان_به_غیب #تلاش_متوکلانه 🇮🇷🇮🇷

✍️ یادداشت‌های «گفتمان اقتدار» - بخش دوم 2️⃣ ✒️ دکتر محمدصفر جبرئیلی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران دانشکده الهیات دانشکدان فارابی ✮ عنوان: وحدت «امام» ✮ یکی از آموزه‌های اعتقادی تشیع امامی، ضرورت «یکی بودن امام» در هر دوره‌ی زمانی و مکانی است. اگر در دوره‌ای دو یا چند امام حضور داشته باشند، یکی از آن‌ها امام «ناطق»، «حاکم» و «رهبر» جامعه است. (کلینی، الکافی (الإسلامیة)، ج ۱، ص: ۱۷۸) 📜 روایت تاریخی: در نقلی آمده است که در دوران حضور حسنین (علیهما السلام)، یکی از شیعیان راستین و پایبند مکتب علوی به نام قیس بن سعد بن عباده نسبت به عملکرد سیاسی امام حسن (علیه‌السلام) ابهام داشت و گله‌مندانه نزد امام حسین (علیه‌السلام) رفت و طرح بحث کرد. آن حضرت با صراحت تمام فرمودند: «یَا قَیْسُ إِنَّهُ إِمَامِي يَعْنِي الْحَسَنَ (ع)» حسن امام است و پیروی از او واجب است (رجال کشی، ص ۱۱۰، ش ۱۷۶) 🔷 درس امروز: امروزه با پذیرش «نظام امامت‌محور» در استمرار بخشی به امر نبوت و رسالت پیامبر اکرم (صلّی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلّم) و امامت امامان اهل‌بیت (علیهم‌السلام)، باید بر وحدت در زعامت و رهبری جامعه تأکید ورزید و آن را: - عامل اتحاد و همدلی آحاد مردم دانست. - معیار و ملاک عملکرد جریان‌ها و جناح‌های سیاسی قرار داد. 🌟 نتایج این وحدت: - اقتدار جامعه‌ی اسلامی‌ایرانی در سطح منطقه و جهان بیش از پیش ظهور و بروز می‌یابد. - دستِ بالای حاکمیت حق بر باطل را نشان می‌دهد. - زمینه‌ی پیروزی جبهه‌ی حق علیه باطل را فراهم می‌آورد. إن‌شاءالله 🗓 ۲۶ خرداد ۱۴۰۴ #گفتمان_اقتدار #امامت_محوری #پیروزی_جبهه_حق 🇮🇷🇮🇷

🎧 قطعه فوق العاده شنیدنی از محسن چاوشی 👌مصداق بارز هنر در جهت درست. 📋 متن آهنگ - با تکه های پیکرمان - با گیسوان دخترمان‌ - می‌خواستید چه کار کنید؟ - ما زنده‌ایم مثل امید - این چند روزِ را بروید - برکُشتن افتخار کنید - شیپور جنگ را زده و - یکباره صلح می‌طلبید! - ابلیس زادگان پلید‌ - ای بدترین اهل زمین - با ما رسیدگان به یقین - پس مایلید قمار کنید - مردم، علاج در وطن است - دنیا فقط لب و دهن است - این جنگ، جنگِ تن به تن است - آزادگان کل جهان - فکری برای تربیت اقوامِ برده‌دار کنید - این ظلم‌های بی‌حدشان - افکار تیره و بدشان - آژیر‌های ممتدشان - سوراخ‌های گنبدشان - این موش‌های شب زده را‌ ای گربه‌ها شکار کنید - کودک کُشانِ ورطه نیست - بزدل‌تر از شما چه کسی است؟ - ما در مسیر آمدنیم - جرسومه‌گان ظلم و ستم - وقت است تا به همت هم - از خانه‌ها فرار کنید - صحبت نه از زیاد و کم است - شمشیر خشم ما دو دم است - یک ضربه نیز مغتنم است - این تیغ تیغ روز جزاست - کعبه برای فهم شماست - سجده به ذوالفقار کنید - مردم خدا مراقب ماست - جز خیر ما ندید و نخواست - کاری خدا که در همه جاست - از شر دشمنان چه هراس - تنها حساب بر نظر و الطاف کردگار کنید - خائن همیشه بوده و هست - این دست پخته اجنبی است - نفرین به این جماعت پست - وقتی غبار فتنه نشست - رحمی مباد بر ستم مزدور جیره خوار کنید #علاج #محسن_چاووشی #هنر_متعهد #مقاومت_پایدار 🇮🇷🇮🇷

📸 منشور کنشگری رسانه‌ای در شرایط جنگی ➕دریافت نسخه باکیفیت #کنش_رسانه‌ای #چکار_کنیم #چکار_نکنیم 🇮🇷🇮🇷

🔷 نتايج انتخابات كانون ايرانگردي و ايرانشناسي، ادبي، كارآفريني و هنرهاي تجسمي دانشكدگان فارابي ┄┄┅┅┅❅❁❅┅┅┅┄┄ ✅ معاونت دانشجویی و فرهنگی دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران 🆔https://eitaa.com/mdf_farabi

💠 از جهاد تا جنگ؛ نظریه تلفیقی قرآن در دفاع ✍️ دکتر علی راد - عضو هیئت علمی دانشکدگان فارابی دانشگاه تهران - دانشکده الهیات 🔸اشاره مفهوم جهاد در اسلام به عنوان یکی از آموزه‌های بنیادین اسلام، در طول تاریخ دستخوش تحولات و تفسیرهای متنوعی شده است. در نگاه قرآن، جهاد در اصل به معنای تلاش و کوشش در راه خدا است که شامل ابعاد معنوی، فرهنگی, علمی, اقتصادی , .... و در مواقع لازم، دفاع نظامی می‌شود. اما در عمل و در تاریخ، این مفهوم گاه به جنگ و نزاع نظامی محدود شده و گاه به عنوان دفاع مشروع و مقابله با تجاوز تعبیر شده است به گونه ای که در اذهان و ادبیات نوعی ترداف و جانشینی معنایی میان این دو شکل گرفته است . بازپژوهی این موضوع کمک می‌کند تا از سوءتعبیرها و برداشت‌های افراطی جلوگیری شود و ماهیت دفاع مشروع در اسلام روشن گردد. 🔹تحلیل و نقد در قرآن کریم آموزه جهاد «و جاهدوا بأموالکم و أنفسکم فی سبیل الله...» (توبه، آیه ۴۱) , «وَجَاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهَادِهِ» (حج / 78) و آموزه قتال «کتب علیکم القتال و هو کره لکم و عسی ان تکرهوا شیئا و هو خیر لکم...» (بقره، آیه ۲۱۱) متمایز از همدیگر آمده است. بر پایه مفاد قاعده اصالت تعابیر قرآن کریم و اعجازمندی قرآن در گزینش واژگان و با درنگ در اصول معناشناسی کلاسیک و مدرن معنای واژه جهاد با قتال یکسان نیست و ترادف تام میان آندو وجود ندارد. همسان انگاری جهاد و جنگ از جمله خطاهای روش شناسی در مطالعات فقهی- تفسیری است. این دو مفهوم همانند و مترداف با یکدیگر نیستند, تفسیر جهاد به معنای جنگ در معرکه نادرست است و جهاد مفهوم گسترده ای از قتال دارد, جهاد بر خلاف قتال زمان مند نیست, قابل نسخ نیست, مقید به گروه خاص از مکلفین نیست و همه اقشار و اصناف از مسلمانان را شامل می شود, جنسیت در جهاد شرط نیست, از گستره وسیع در موضوع برخوردار است و هر گونه آمادگی و توانایی, اقدام و عمل در توسعه و اعتلای فرهنگ توحیدی را شامل است, اختصاص به مشرکان و کفار ندارد و جریان های اسلام نما چون نفاق را نیز شامل هست. 🔻جهاد در نظریه قرآن بنیاد, دکترین بازدارندگی قرآن, و راهبرد دفاع پیش از جنگ است, هر گونه نبرد با جریان شرک و الحاد در سویه ها و لایه های متنوع آن در مرحله قبل و بعد از قتال را شامل می شود, بنا نهادن دکترین دفاع بر پایه جهاد به مثابه یک بنیاد و اساس و جنگ نظامی به مثابه راهبرد دفاعی به مراتب بازدارندگی عمیق, گسترده و پایدارتری از بنانهادن دکترین دفاع بر پایه جنگ نظامی دارد و از این رو هست که در دستگاه مفهومی قرآن هماره به دو گانه جهاد-جنگ نه به عنوان جانشین مفهومی بلکه دو مفهوم متمایز و مکمل نظریه دفاع در نظرگاه قرآن تاکید شده است. 📌 در سیره نبوی نیز جهاد با جریان های دین ستیز همانند عمالقه هماره به عنوان یک راهبرد مورد تاکید بوده است حال اینکه آن حضرت هیچ نبرد نظامی با جریانی به نام عمالقه به ویژه منافقین و جریان سکولار و دین گریز در معرکه نظامی نداشت از این رو متن «مجاهد، عن ابن عباس، قال: لما نزلت (يا أيها النبي جاهد الكفار والمنافقين) قال النبي (صلي عليه وآله): لأجاهدن العمالقة - يعني الكفار والمنافقين - فأتاه جبرئيل (عليه السلام) و قال: أنت أو علي» دقیق ترین روایت از مفهوم جهاد در سیره نبوی است که در اخبار دیگر به دلیل خطای ذهنی به « لأقاتلن العمالقة» تغییر یافته است. در نتیجه، «از جهاد تا جنگ» نه تنها مسیر تاریخی و تحولی مفهوم جهاد را نشان می‌دهد، بلکه ضرورت بازنگری و بازتعریف نظریه دفاع اسلامی بر اساس آموزه‌های قرآن را برجسته می‌سازد. این بازپژوهی به درک بهتر ماهیت جهاد به مثابه راهبرد دفاع مشروع، جلوگیری از سوءاستفاده‌های سیاسی از جنگ در جامعه اسلامی کمک می‌کند. #جهاد_و_دفاع #نظریه_قرآنی_جهاد #دفاع_مشروع_در_اسلام #تمایز_جهاد_و_جنگ #بازپژوهی_جهاد 🇮🇷🇮🇷

📋 دلنوشته یک استاد دانشگاه 🖋 دکتر حسین محمدی دولت آبادی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران دانشکده مهندسی دانشکدگان فارابی در این روزهای پرتلاطم چند نکته بیش از بقیه موارد؛ ذهن بنده رو درگیر کرد که خواستم با همکاران و دوستان مطرح کنم. 1️⃣ گزاره "این که اگر ما در سوریه و لبنان و عراق نجنگیم باید در تهران بجنگیم" که سال ها در موردش بحث می‌شد و موافقان و منتقدانی هم داشت، ثابت شد که گزاره درستی بود. 2️⃣ اینکه در میان گزینه های متعدد دفاعی تمرکز اصلی بر موشک های بالستیک و دوربرد بوده است؛ نشان داده شد که بهترین گزینه با توجه به شرایط ژئوپولتیکی و ارتباطات بین المللی کشور بوده است و این موضوع هم انتخاب دوراندیشانه و درستی بوده است. 3️⃣ اعتماد به نفس ملت و حاکمیت در برخورد با این بحران ستودنی بود. تفکیک آگاهانه موضوعات سیاسی و موضوعات امنیت ملی و حرکت ملت به نحوی که کمترین استرس و چالش به حاکمیت وارد شود؛ بسیار بسیار امیدبخش و نوید دهنده بلوغ فکری و آینده روشن بود. ملت و حاکمیت نشان دادند با وجود برخی اختلاف نظرها و چالش ها دل در گرو هم دارند. 4️⃣ اینکه شهید سلیمانی گفتند: «ترامپ قمارباز»؛ با خود فکر میکردم این همه صفات چرا قمار باز؟! با اندکی بررسی در روحیات و ویژگی های افراد قمار باز و واکنش های ترامپ در این چند روزه و در برخورد با موضوع کشورمان به نظر می‌رسد که این صفت و گزاره نیز در مورد ایشان گزاره درستی به نظر می رسد. ویژگی های بارز افراد قمارباز عبارتند از: - اختلالات خلقی - توهم کنترل - فقدان بلوغ - استرس شخصی - اعتقاد بیش از حد به شانس - حرص و آرزوهای نامعقول. به علاوه توجه کنید به میزان «انحطاط مکانیزمی» که به چنین فردی امکان رییس جمهور شدن می‌دهد. 5️⃣ عیان شدن عدم کارایی سازمان های بین المللی، اعم از سازمان ملل و سازمان انرژی اتمی و آیین نامه های مصوب بین المللی که تاثیرات مخرب عدم کارایی آن ها در میان مدت و بلندمدت بیشتر خودرا نشان می دهد و این بی قانونی بدون شک دامن خود ناقضین را خواهد گرفت. نمونه های مشابه این گونه برخوردهای دوگانه و تفسیرهای جناحی از آیین نامه‌ها را در سازمان‌ها و شرکت‌ها به کرات دیده‌ایم و آینده این سازمان ها نیز چنین نتایجِ مخرب و بهم ریختگی را تایید می‌کند. #اعتماد_به_نفس_ملی #عقلانیت_ملت_و_حاکمیت 🇮🇷🇮🇷