آنچه ببینند غیوران به شب
باز نگویند به روز ای عجب
لاجرم این گنبد انجم فروز
آنچه به شب دید نگوید به روز
گر تو درین پرده ادب دیدهای
باز مگوی آنچه به شب دیدهای
شب که نهانخانه گنجینههاست
در دل او گنج بسی سینههاست
#مخزن_الاسرار_نظامی
🌙
شب خلوتگاه دوستانست،
موسم و میعاد آشتى جویانست،
وقت نیاز نمودن مریدانست،
هنگام راز و ناز عاشقانست...
#کشف_الاسرار
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
✅ بسم اللّه الرّحمن الرّحیم
هست کلیدِ درِ گنجِ حکیم
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
حکیم : از نام های خداوند و اشاره به حکیم نظامی(شاعر)
گنج حکیم : سخن باارزش ،
اشاره به قرآن کریم و همچنین مخزن الاسرار نظامی(اثر شاعر)
تعبیر " گنج حکیم " و "کلید" مأخوذ است از حدیث:
«ان لله کنوزا تحت العرش مفاتيحها السنه الشعرا» :
خداوند در زیر عرش گنجهایی دارد که کلید آنها زبان شاعران است.
نظامی در سرودن این بیت نظری هم به حدیث:
«كلّ امر ذی بال لم يبدأ فيه به بسم الله فهو ابتر،
هر كاری كه با نام خدا شروع نشود ابتر است»داشته است.
گاهی برخی برای تطبیق وزن، خواندن عادی مصراع اول بیت را
تغییر میدهند که این کار ضرورتی ندارد.
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
🌹
✅ فاتحه ی فکرت و ختم سَخُن
نام خدای است ، بر او ختم کن
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
فاتحه : آغاز و اول هر چیز ، گشاینده
فکرت : اندیشه
ختم سخن : پایان سخن
ختم کردن بر چیزی : تمام کردن و بسنده کردن بر آن
شاعر در سرودن این بیت ظاهرا به بیتی از قصیده مشهور منسوب
به " فرزدق "
که در منقبت علی بن حسین (ع) است نظر داشته :
مُقَدَمُ بعد ذکرالله ذکرهم
فی کل بدء و مختوم به الکلم
یعنی: نام آنان بعد از یاد و نام خدا بر همه نام ها مقدم است و سخن با نام او پایان می پذیرد
💠معنی بیت:
نام خداوند آغاز هر اندیشه و پایان هر سخنی است [ای نظامی] تو نیز به همین شیوه عمل کن.
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
🌹
✅ سـابـقـه سـالارِ جـهـانِ قـِدَم
مُـرسَـلـه پـیـونـدِ گـلـویِ قـلـم
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
سابقه سالار 👈 پیشرو،سرلشکر،پیشرو قافله
قِدَم 👈قدیم، دیرینگی،مقابل حدوث
مُرسَله 👈 گردن بند
مرسله پیوند 👈آن که گردبند بر گردن کسی می بندد، آراینده
اشاره ای به آیه (ن والقلم و ما یسطُرون )
سوگند به قلم و آنچه می نویسد
و آیه ( الَّذی علَّم بالقلم )
💠 خداوند ازلی و قدیم است و به قلم شرف و اعتبار بخشیده ...
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
🌹
✅ مُبدعِ هر چشمه که جودیش هست
مخترعِ هر چه وجودیش هست
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
مُبدِع : آفریننده
اشاره به آیه : ((بدیع السّموات والارض))
خداوند آفریننده آسمان و زمین است
جود : بخشش/ در اینجا منبع جوشش و زایندگی
مخترع : آفریننده
💠تنها آفریدگار و آفریننده اوست و منبع فیض و بخشش است
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
🌹
✅ لــعــل طــرازِ کــمــرِ آفــتــاب
حُــلّــه گــرِ خــاک و حُــلــی بندِ آب
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
لعل طراز : آراینده لعل
لعل : استعاره از خورشید
حُله : جامه نو ، استعاره از گل و سبزه
حُلی : زیورها
در گذشته بر این باور بودند که خورشید خاصیت لعل پروری دارد
💠او خداوندی ست که به وسیله خورشید سنگهای قیمتی را پدید آورده
و زمین را با گل و سبزه
و دریا را با صدف و مروارید آراسته است ....
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
🌹
✅ مُـهـره کـشِ رشـتـه یِ بـاریـک ِ عـقـل
روشـنـیِ دیـده یِ تـاریـکِ عـقـل
#مخزن_الاسرار_نظامی
🔆توضیحات :
این بیت در نسخه های دیگر :
مــهره کــش رشــتــه ی یــکــتــای عــقــل
روشــنــی دیــده ی بــیــنــای عــقــل
مهره کش : نظم دهنده
💠خدایی است که قدرت استدلال به عقل بخشید
و بصیرت را به ما عنایت کرد ...
https://eitaa.com/TAMASHAGAH
🌹
آنچه ببینند غیوران به شب
باز نگویند به روز ای عجب
لاجرم این گنبد انجم فروز
آنچه به شب دید نگوید به روز
گر تو درین پرده ادب دیدهای
باز مگوی آنچه به شب دیدهای
شب که نهانخانه گنجینههاست
در دل او گنج بسی سینههاست
#مخزن_الاسرار_نظامی
🌙❤️
شب خلوتگاه دوستانست،
موسم و میعاد آشتى جویانست،
وقت نیاز نمودن مریدانست،
هنگام راز و ناز عاشقانست...
#کشف_الاسرار
https://eitaa.com/TAMASHAGAH