باید دید این توافق، سرنوشتی شبیه صلح حدیبیه خواهد داشت یا صلح ساباط؟ یکی به فتح مکه انجامید و دیگری به فریب و تثبیت قدرت معاویه. @danial_basir

قرارگاه مرکزی حضرت‌خاتم‌الانبیا: مردم مقاوم و سربلند ایران و فرزندان دلاور و شجاع ملت در نیروهای مسلح مقتدر کشور و جبهه مقاومت با عنایت پروردگار متعال و تحت تابعیت فرمانده معظم کل قوا با تحمیل اراده الهی و پولادین خود به دشمنان زبون آمریکایی و اسرائیلی با قدرت ثابت کردند که راهی جز پذیرش شکست و تسلیم در برابر مردم مبعوث شده و جنود پروردگار متعال ندارند @danial_basir

باید روایتگر پیروزی باشیم! اتمسفر حاکم بر کل فضای مجازی خارج از کشور، چه فضای عبری، چه عربی و چه کشورهای منطقه شبه قاره هند، شکست آمریکا و اسرائیل است. هرچند ما در ادامه، به چیزی جز نابودی اسرائیل و اخراج آمریکا از منطقه راضی نمی‌شویم، ولی نباید پیروزی بزرگی که در این مرحله کسب کردیم را نادیده بگیریم. مراقب باشیم که با منفی‌نگری و تمرکز بر روایت دشمن، راوی شکست جمهوری اسلامی نشویم. ما پیروزیم، ما در مقابل دو قدرت اتمی و دو ارتش مجهز دنیا، که تجهیزات و توانشان با فاصله زیادی از کشورهای بعدشان است، ایستادیم و در نهایت هم شروطمان را تحمیل کردیم. ما برخلاف خواست دشمن، به صورت یکپارچه و منسجم پشت نظام و کشورمان ایستادیم و عزت، غیرت، شجاعت و مردانگی را فریاد زدیم. ما خم نشدیم، نشکستیم، بحران زده نشدیم، گرفتار درگیری و شکاف اجتماعی نشدیم، اقتصادمان ورشکسته و از هم‌گسیخته نشد و در نهایت داغ تسلیم شدن را بر دل این مردک و دارو دسته شیطانی‌اش گذاشتیم. ما چه این توافق را دوست بداریم، چه نداریم، الان تنها یک وظیفه داریم: باید روایتگر فتح و پیروزی ایران بزرگ باشیم. @danial_basir

ما خوشحال نیستیم! ما خوشحال نیستیم، چون چه ما خودمان را طرف پیروز جنگ بدانیم، چه طرف مغلوب، به هرحال بزرگ‌ترین دارایی‌مان را در این جنگ از دست دادیم؛ رهبر عزیزتر از جانمان را. بله، در این مرحله از جنگ ما پیروز شدیم، ولی باید بدانیم که این تازه آغاز راه پرپیچ و خمی است که برای نابودی تمدن پوسیده غرب پیش رو داریم. چشم در چشم دشمن، باید تلاش کنیم تا در ادامه مسیر، از بدعهدی و دبه کردنش جلوگیری کنیم (چون ذات دشمن ما شیطانی است و مبتنی است بر دروغ و بدعهدی). بعد از آن باید در داخل کشور، خطای شناختی مبتنی بر برتری تمدن غرب را بشکنیم، تا بتوانیم نفس‌های به شماره افتاده این تمدن شیطانی را قطع کنیم. بعد از این جنگ، دیگر نه ایران آن ایران گذشته است و نه امپراطوری آمریکا دیگر آن ابهت و جبروت گذشته را دارد. باید از همین امروز خودمان را آماده کنیم برای جنگ بعدی که ان شاء الله نبرد مقدمه‌ساز ظهور باشد. @danial_basir

به نام خدا بخش دوم - یک بعد از کلیاتی که در بخش اول بیان کردم، به بررسی و معرفی کتب مقتل می‌پردازیم. یکی از مهمترین و معتبرترین کتب مقتل عاشورا، مقتل ابومخنف است. این مقتل از قدیمی‌ترین گزارش‌های واقعه کربلا به شمار می‌آید. ویژگی مهم آن، روش نقلی در نقل تاریخ است؛ یعنی حوادث را همراه با سلسله راویان نقل می‌کند. ابومخنف در گزارش خود به ترتیب زمانی و مکانی وقایع توجه ویژه دارد؛ اینکه حضرت سیدالشهدا در کدام منزل فرود آمدند و هر حادثه در چه زمانی رخ داده است. این نظم تاریخی در برخی مقاتل متأخر مانند فتوح ابن اعثم، مقتل خوارزمی یا لهوف به این دقت دیده نمی‌شود. مقتل ابومخنف اگرچه امروز به صورت مستقل در اختیار ما نیست، اما محتوای آن از طریق منابعی همچون تاریخ طبری، أنساب الأشراف بلاذری، مقاتل الطالبیین ابوالفرج اصفهانی و الإرشاد شیخ مفید بازسازی شده است. ابومخنف که اسمش لوط بن یحیی ازدی است از مورخان برجسته کوفه است که مورد توصیف مرحوم نجاشی به عنوان شیخ أصحاب الأخبار بالکوفة قرار گرفته است. در امامیه بودن وی جای بحث وجود دارد اما می‌توان از محبان اهل‌بیت محسوب می‌شود. اهمیت مقتل ابومخنف به نزدیکی زمانی آن به واقعه عاشوراست. ابومخنف حدود سال ۱۵۷ هجری درگذشته و احتمالاً کتاب خود را میان سال‌های ۱۰۰ تا ۱۳۰ هجری نوشته است؛ یعنی تنها حدود پنجاه تا شصت سال پس از حادثه کربلا. ابومخنف در بسیاری از نقل‌های خود با یک واسطه یا بدون واسطه روایت کرده و برخی راویان را مستقیماً درک نموده است. هرچند اصل کتاب از میان رفته، اما بخش‌های مهم آن در آثار بزرگ تاریخی حفظ شده و امروزه بخش عمده شناخت ما از واقعه عاشورا بر همین نقل‌ها استوار است. از منظر روش‌شناسی تاریخی نیز گزارش‌های ابومخنف، هرچند همچنان نیازمند نقد و بررسی هستند، اما از معتبرترین و کهن‌ترین منابع موجود درباره حادثه عاشورا به شمار می‌روند. راویانی که در این مقتل از آنان نام برده می‌شود قسمتی حضرت سجاد است و عمدتاً و بخش زیادی از عقبة بن سمعان، حمید بن مسلم. عقبه همراه امام حسین از مدینه تا به کربلا بوده است. از موالی امام حسین به شمار می‌آمد. از واقعه کربلا جان سالم به در برد و یکی از مهم‌ترین راویان ابومخنف محسوب می‌شود. دیگری حمید بن مسلم است که آن طرف لشکر عمر بن سعد بوده است. گرچه به هر حال جز دشمنان امام حسین به شمار می‌رود اما گزارشی از مشارکت مستقیم او در جنگ یا تیراندازی نقل نشده است. گاهی از او به عنوان خبرنگار کربلا یاد می‌شود؛ زیرا ظاهراً مأمور ثبت وقایع بوده است. بخش قابل توجهی از روایات ابومخنف از طریق او نقل شده است. دانیال بصیر @danial_basir

بخش دوم - دو مقتل ابومخنف مشتمل بر مطالب علمی و دقیقی است و نیز مشتمل بر مطالب حزن‌آور برای مقتل‌خوانی به شمار می‌آید. مهمترین بحث این است که مطالب ابومخنف در تاریخ طبری ضبط شده است که به لحاظ علمی بسیار مهم به شمار می‌آید و نیز مرحوم شیخ مفید که از اجلای علمای شیعه امامیه می‌باشد و در زمره علمی متکلمین و محدثین قرار دارد، مطالب مقتل ابومخنف در کتاب ارشاد خویش درج کرده است. با این تفاوت که ظاهراً از طریق هشام کلبی از ابومخنف روایت می‌کند. در برخی جزئیات تفاوت‌هایی نیز با تاریخ طبری دیده می‌شود. اصل مقتل ابومخنف به صورت مستقل به دست ما نرسیده است بلکه با واسطه و نقل از بزرگان موجود است. اما کتابی که امروزه با عنوان مقتل ابومخنف به صورت مستقل منتشر می‌شود، از دیدگاه بسیاری از محققان همان اثر اصلی نیست. این کتاب گرچه مطالب صحیحی نیز دارد، اما حاوی مطالب نادرست و تحریف‌شده فراوانی است و از عوامل گسترش تحریف در واقعه عاشورا به شمار می‌رود. برای مثال در این کتاب شهادت حضرت ابوالفضل را در روز تاسوعا بیان می‌کند در حالی که تمامی اصحاب همراه امام تا روز عاشورا همراه امام بوده و جز چند نفر از اصحاب و یاران خاص همانند حضرت مسلم قبل از امام به شهادت نرسیدند. یا آن داستان مشهوری که خیلی گفته می‌شود که امام وقتی رسید به کربلا و خواست فرود بیاید اسب عوض کرد تا هفت تا اسب عوض کرد و پرسید اینجا کجاست گفتند کربلا. این در مقتل منسوب یا نادرستی که در واقع چاپ شده آمده و نمی‌تواند درست باشد. یا شهادت طرماح بن عدی که کاملاً نادرست است. بنا بر مقتل صحیح ابومخنف طرماح بن عدی، در روز عاشورا از امام جدا می‌شود و هنگام بازگشت با شهادت حضرت مواجه می‌شود در حالی که این مقتل طرماح را از شهدا کربلا قرار داده است. یا نقل‌های مثل ماجرای کندن گودال برای دستگیری مسلم بن عقیل و نسبت دادن لشکر هشتاد هزار نفری به عمر بن سعد و یا انتساب اشعار طولانی به امام حسین. دانیال بصیر @danial_basir

محرم رسید @danial_basir

بخش سوم از جمله منابع کهن درباره واقعه عاشورا می‌توان به آثار محمد بن سعد (متوفای ۲۳۰ هجری) اشاره کرد. هرچند وی مقتل مستقلی درباره حضرت سیدالشهدا تألیف نکرده است، اما در کتاب الطبقات الکبری یا طبقات کبیر بخشی را به شرح حال حضرت مجتبی و حضرت حسین اختصاص داده است. از آنجا که ابن سعد در این اثر به معرفی صحابه و تابعین پرداخته، اهل‌بیت و ائمه از امیرالمؤمنین تا امام باقر نیز در بخش‌های مختلف کتاب مورد بحث قرار گرفته‌اند. بخش مربوط به امام حسین در چاپ‌های رایج کتاب به صورت مستقل وجود ندارد، اما به شکل جداگانه و از جمله در ایران با تصحیح مرحوم سید عبدالعزیز طباطبایی تحت عنوان «ترجمة الإمام الحسین من طبقات ابن سعد» منتشر شده است. این بخش را می‌توان نوعی مقتل مختصر دانست که با وجود حجم اندک، به دلیل قدمت تاریخی آن اهمیت ویژه‌ای دارد. البته باید توجه داشت که ابن سعد گرایش‌های عثمانی و رویکردهایی نزدیک به بنی‌امیه دارد؛ ازاین‌رو برخی گزارش‌های او نیازمند بررسی و احتیاط است. برای نمونه، وی بر مقدر بودن حادثه عاشورا تأکید فراوان دارد و همچنین افرادی را بیش از حد معمول معرفی می‌کند که امام حسین را از حرکت به سوی کربلا بازمی‌داشتند؛ رویکردی که می‌تواند در جهت توجیه یا تبرئه بنی‌امیه و مسئول جلوه دادن تصمیم امام تفسیر شود. با وجود این ملاحظات، ابن سعد اخبار و گزارش‌های ارزشمندی نیز نقل کرده است. از جمله به برخی کودکان حاضر در واقعه کربلا که به شهادت رسیدند اشاره می‌کند؛ اطلاعاتی که در برخی منابع دیگر یافت نمی‌شود. بنابراین، هرچند اعتبار بسیاری از گزارش‌های او به پای مقتل ابومخنف نمی‌رسد، اما همچنان منبعی مهم و قابل توجه برای پژوهشگران عاشورا به شمار می‌آید. پس از طبقات ابن سعد، باید از کتاب انساب‌الاشراف اثر احمد بن یحیی بلاذری (متوفای ۲۷۹ هجری) یاد کرد. بلاذری از مورخان برجسته اسلامی است و علاوه بر این کتاب، اثر دیگری به نام فتوح‌البلدان نیز دارد که موضوع بحث حاضر نیست. کتاب انساب‌الاشراف که امروزه در چاپ‌های مختلف، از جمله چاپ مشهور سیزده جلدی، در دسترس است، به معرفی نسب و شرح حال شخصیت‌های برجسته قریش، بنی‌هاشم، بنی‌عبدشمس و دیگر خاندان‌ها می‌پردازد. در بخش مربوط به بنی‌هاشم و فرزندان امیرالمؤمنین، شرح حال امام حسین نیز آمده است. بلاذری در این قسمت بخشی از روایات ابومخنف و همچنین گزارش‌هایی از دیگر راویان را نقل می‌کند. در مجموع، اعتبار تاریخی این اثر را می‌توان بالاتر از طبقات ابن سعد دانست و از سوی دیگر، گرایش‌های جانبدارانه‌ای که در آثار ابن سعد مشاهده می‌شود، در آن کمتر به چشم می‌خورد. از این رو، بخش مربوط به حضرت سیدالشهدا در انساب‌الاشراف را می‌توان از منابع معتبر و ارزشمند برای مطالعه واقعه عاشورا و استفاده پژوهشگران این حوزه دانست. هرچند این بخش تاکنون به صورت مستقل منتشر یا ترجمه نشده است، اما در متن کامل کتاب قابل دسترسی و بهره‌برداری است. دانیال بصیر @danial_basir

ریان بن شبیب می‌گوید: روز اول ماه محرم به محضر امام رضا (علیه‌السلام) رسیدم. حضرت فرمود: ‌ای پسر شبیب، محرم، ماهی است که در عهد جاهلیت [هم]، آن را محترم می‌شمردند و ظلم و جنگ در آن را حرام می‌دانستند؛ اما این امت، نه حرمت این ماه را نگه داشتند و نه حرمت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وآله) را در این ماه فرزندان پیامبر را کشتند و زنان او را اسیر کردند و اثاث او را غارت کردند. سپس فرمود: يَا ابْنَ شَبِيبٍ إِنْ كُنْتَ بَاكِياً لِشَيْ‌ءٍ فَابْكِ لِلْحُسَيْنِ ‌ای پسر شبیب؛ بر حسین (علیه‌السلام) گریه کن @danial_basir

باور ندارم... مداح: مهدی رسولی شاعر: محمدحسین ملکیان @danial_basir

و صلی الله علی الباکین علی الحسین @danial_basir

بخش چهارم - یک قبل از ورود به بحث لازم است چند نکته گفته شود. نکته نخست آن است که مباحث، ان‌شاءالله به ترتیب تاریخی پیش خواهد رفت؛ بدین معنا که پس از مقتل ابو مخنف ـ که کهن‌ترین مقتل شناخته‌شده است و در آثاری همچون تاریخ طبری، ارشاد شیخ مفید و دیگر منابع نقل شده ـ سایر مقتل‌ها نیز به ترتیب زمان و بر اساس دوره حیات مؤلفان بررسی خواهد شد. نکته دوم آن‌که در این سلسله مباحث، تنها به مقتل‌هایی اشاره می‌شود که به صورت چاپ‌شده و در دسترس موجودند. بدیهی است آثار فراوانی در منابع کتاب‌شناسی همچون فهرست نجاشی و سایر فهارس قدیم ذکر شده‌اند که امروز در دسترس ما نیستند یا از میان رفته‌اند؛ از این‌رو از ذکر آن‌ها صرف‌نظر می‌کنیم. نکته سوم آن‌که باید توجه داشت همه این آثار، به معنای دقیق کلمه «مقتل» نیستند؛ بلکه بخشی از آن‌ها در واقع به بیان زندگانی امام حسین علیه‌السلام یا مجموعه‌ای از روایات مربوط به فضائل و مناقب و نیز گزارش‌های حادثه عاشورا اختصاص دارند. نکته دیگر آن‌که غالب منابع تاریخی ما ـ از جمله مقتل‌ها ـ توسط مورخان اهل سنت نگاشته شده‌اند. البته بخش قابل توجهی از این آثار، به تأیید علمای بزرگ شیعه نیز رسیده است؛ چنان‌که مقتل ابومخنف توسط شیخ مفید در آثار خود نقل شده و عملاً مورد پذیرش و استناد قرار گرفته است. با این حال، باید توجه داشت که بسیاری از این منابع، به لحاظ تاریخی میان دو مذهب مشترک‌اند و اگر در برخی از آن‌ها تحریف یا خطایی وجود داشته باشد، این امر اختصاصی به یک مذهب ندارد؛ بلکه گاه همین نقل‌ها در منابع شیعه نیز راه یافته است. از این‌رو معیار اصلی، بررسی علمی و نقد روایی است، نه صرف انتساب مذهبی. در ادامه، به یک اثر کهن و در عین حال کمتر مورد توجه قرار گرفته از قرن دوم اشاره می‌کنیم؛ اثری با عنوان تسمیه من قُتل مع الحسین علیه‌السلام، نوشته فضیل بن رَسّانی زیدی، که از معاصران ابومخنف در همان قرن دوم به شمار می‌رود. این اثر، به معنای دقیق کلمه «مقتل» نیست، اما نام شهدای کربلا را ذکر کرده و از این جهت قابل توجه است. هرچند در انتساب برخی اسامی یا جزئیات آن، ممکن است محل بحث و نقد وجود داشته باشد، اما به هر حال از منابع متقدم محسوب می‌شود. وی در مواردی، همچون نام برخی شهدا از جمله حضرت علی‌اصغر علیه‌السلام نیز اشاره‌ای کوتاه دارد و در حد چند سطر به ذکر آن پرداخته است. دانیال بصیر @danial_basir