سه نکته راجع به مدت شب قدر بسیاری از بزرگان گفته اند: اگر تمام کره زمین بخواهد شب قدر داشته باشد ،با توجه به اختلاف افق ها 24 ساعت طول می کشد، پس روز شب قدر هم همچون شب قدر فضیلت دارد. بنگرید: «شب همان سايه نيم كره زمين است كه بر، نيم كره ديگر مىافتد، و مىدانيم اين سايه همراه گردش زمين در حركت است، و يك دوره كامل آن در بيست و چهار ساعت انجام مىشود، بنا بر اين ممكن است شب قدر يك دوره كامل شب به دور زمين باشد، يعنى مدت بيست و چهار ساعت تاريكى كه تمام نقاط زمين را زير پوشش خود قرار مىدهد شب قدر است كه آغاز آن از يك نقطه شروع مىشود و در نقطه ديگر پايان مىگيرد (دقت كنيد).» (تفسير نمونه، ج27، ص: 193) در این خصوص چند نکته به ذهن می رسد: اولاً ؛ اگر شب قدر را 24 ساعت حساب کنیم، معلوم نیست که شب قدر ما در ایران ابتدای این 24 ساعت است که روزش هم داخل در 24 ساعت باشد، لذا ممکن است وسط باشد که در اینصورت چندین ساعت قبل و بعد از شب قدر ما (در ایران)، داخل در 24 ساعت خواهد بود. در این خصوص نمی دانم که این را چگونه می توان محاسبه کرد و این 24 ساعت از کجا شروع می شود. ثانیاً ؛ اینکه شب قدر در کل کره زمین 24 ساعت طول می کشد به این معنا نیست که کل 24 ساعت فضیلت شب قدر را دارد ، بلکه برای هر منطقه همان «شب قدر» یعتی «حَتَّىٰ مَطْلَعِ الْفَجْرِ» فضیلت دارد. بنابراین اگر در ایران شب قدر تمام شد و درمنطقه دیگری شب قدر هنوز باقیست، فضیلت شب قدر برای ما تمام شده است. الا اینکه گفته شود «حَتَّىٰ مَطْلَعِ الْفَجْرِ» برای کل زمین است، یعنی همان 24 ساعت، با مطلع الفجر تمام می شود که در اینصورت این سوال پیش می آید که ملاک و معیار آن کدام مکان است؟! ولی در این خصوص روایت داریم که: ابْنُ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ الْحَكَمِ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع قَالَ: «لَيْلَةُ الْقَدْرِ فِي كُلِّ سَنَةٍ وَ يَوْمُهَا مِثْلُ لَيْلَتِهَا.» تهذيب الأحكام (تحقيق خرسان)، ج4، ص: 331 به نظر می رسد با پذیرش این روایت باز نمی توان گفت که شب قدر 24 ساعت است چرا که این روایت نمی گوید شب قدر ، مجموع یوم و لیل است بلکه گفته است روزش مثل شب است (از حیث فضیلت)، از تعبیر «مثل» فهمیده می شود که شب قدر فقط شب است و روزش، مثل آن است نه جزئی از آن. ثالثاً ؛ اصل اینکه شب قدر 24 ساعت باشد محل تأمل جدی است، اگر خصلت شب قدر این است که «تَنَزَّلُ الْمَلَائِكَةُ وَالرُّوحُ» این تنزل ملائکه یک بار واقع می شود و مقدرات کل عالم را خدمت امام می آورند نه اینکه برای هر منطقه ای ملائکه ی همان منطقه محضر امام برسند! در اینصورت امام می بایست همگام با تغییر افق همه مناطق را یک دور بروند تا تنزل الملائکه در شب مخصوص آن منطقه واقع شود!! بنابراین بعید نیست بگوییم که این جریان تنزل ملائکه در شب قدر یک واقعه واحد در زمان و مکان واحد است و معیار آن حضور امام است که در کجای عالم حضور دارند. در اینصورت شب قدری که در محضر امام واقع می شود، شب قدر کل عالم است نه اینکه هر منطقه ای برای خودش شب قدری داشته باشد. و الله اعلم. https://eitaa.com/yahyayahya

در دعای ابوحمزه صریحاً عبارت آخر سوره مدثر تفسیر می‌شود: لَسْتُ أَتَّكِلُ فِي النَّجَاةِ مِنْ عِقَابِكَ عَلَى أَعْمَالِنَا بَلْ بِفَضْلِكَ عَلَيْنَا لِأَنَّكَ أَهْلُ التَّقْوَى وَ أَهْلُ الْمَغْفِرَةِ (مدثر۵۶). عبارت أَهْلَ التَّقْوَى وَ أَهْلُ الْمَغْفِرَةِ در انواع ادعیه در ماه رمضان و در نماز عید فطر و... آمده است. معنای اهل مغفرت بودن تا حدودی معلوم است اما اهل تقوی بودن خداوند چه معنایی دارد؟ اهل تقوی بودن خداوند با اهل تقوی بودن بندگان تفاوت دارد: خدا اهل تقوای بنده است و بنده باید اهل تقوای خدا باشد. بندگان باید خود را از گناه نگه‌ دارند بلکه اهل تقوای خدا باشند یعنی خدا را (با پرهیز از گناه) برای خود نگه می‌دارند. ولی خداوند اهل تقوای سیئات بنده است بلکه اهل تقوای خود بنده است (در قرآن آمده که قِهِم؛ نه فقط تَقِ اَلسَّيِّئٰاتِ) یعنی بنده را از گناه نگه می‌دارد و این‌نشانه رحمت اوست. همان‌طور که در دعای ابوحمزه این آیه نشانه فضل خدا بر بندگان است. این‌نوع تقوا در آیه وَ قِهِمُ اَلسَّيِّئٰاتِ وَ مَنْ تَقِ اَلسَّيِّئٰاتِ يَوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهُ وَ ذٰلِكَ هُوَ اَلْفَوْزُ اَلْعَظِيمُ (غافر۹) آمده است. اهل‌التقوی شبیه اسم مؤمن در سوره حشر است که هر دو اسماء مشترک خدا و بندگان است. خدا به بنده‌اش ایمان دارد و او را تصدیق و تأیید و حمایت می‌کند. بدون این فضل و رحمت الهی انسان موفق نیست و این رازی بزرگ است که توحید و هدف خلقت را توضیح می‌دهد. @estentagh

دعای وداع ماه رمضان- علیرضا پناهیان

کتاب حاضر بحث خلقت نوری اهل بیت را در دو گام پی می‌گیرد: ابتدا مجموع روایات خلقت نوری را از منابع روایی شش قرن نخست گردآوری و درباره‌ی آن‌ها داوری می‌کند؛ سپس تلاش می‌کند سیر تطور دیدگاه‌های محدثان و متکلمان را طی این قرون درباره‌ی آموزه‌ی خلقت نوری گزارش و تحلیل کند.

با توجه به این رویکرد، پژوهش حاضر در پنج فصل سامان یافته است: فصل اول: اعتبارسنجی احادیث خلقت نوری فصل دوم: مضمون‌شناسی احادیث خلقت نوری اهل بیت فصل سوم: جریان‌شناسی راویان احادیث خلقت نوری اهل بیت در مدارس کوفه و قم فصل چهارم: عوالم پیشین در مدرسه‌ی کلامی بغداد فصل پنجم: عوالم پیشین در مدرسه‌ی کلامی ری فصل ششم: سیر تطور آموزه‌ی خلقت نوری در تاریخ عقاید امامیه فصل نخست که طولانی‌ترین فصل کتاب است، احادیث خلقت نوری را به بحث گذاشته است. این فصل تلاش کرده که فهرستی جامع از احادیث خلقت نوری در منابع روایی امامیه در قرون نخستین (تا قرن پنجم) به دست دهد. این گردآوری علاوه بر ارائه‌ی همه‌ی احادیث خلقت نوری، درصدد روشن کردن وزن حدیثی و کلامی این احادیث است. از این رو، در این فصل بین منابع حدیثی معتبر و منابع مناقشه‌انگیز تفکیک شده و احادیث خلقت نوری هر کدام از این دو دسته به‌صورت مجزا گزارش شده است. هم‌چنین در این فصل، احادیث خلقت نوری به‌لحاظ سندی و مضمونی اعتبارسنجی شده است. در بخش پایانی این فصل، تاریخ دو حدیث از احادیث خلقت نوری نقل‌شده از امام رضا بررسی و تلاش شده که با تاریخ‌گذاری سند و منابع این دو حدیث، قدیمی‌ترین نقل آن‌ها شناسایی شود. این فصل همچنین مضمون این دو حدیث را با دیگر احادیث احیاناً صحیح درباره خلقت نوری می‌سنجد تا میزان انطباق یا سازگاری آن‌ها را مشخص کند و نیز نشان می‌دهد که حتی احادیث ضعیف السند می‌توانند در ترسیم تاریخ یک باور نقش داشته باشند و به لحاظ محتوایی معتبر تلقی شوند. در فصل دوم نگارنده تلاش می‌کند با پیوند زدن و ترکیب مجموع احادیث خلقت نوری پیامبر و اهل بیت که هر کدام گوشه‌هایی از ماجرای خلقت نوری را بیان می‌دارند، داستان خلقت نوری را از ابتدا تا انتها بازسازی کند. این فصل نشان می‌دهد که احادیث خلقت نوری، با وجود پاره‌ای اختلافات، در کل با یک‌دیگر هماهنگ اند و مانند قطعات یک جورچین، تصویر سازواری از این آموزه به دست می‌دهند. فصل سوم روشن می‌کند که کدام یک از جریانات حدیثی یا کلامی در هر کدام از دو مدرسه کوفه و قم، احادیث خلقت نوری اهل بیت را نقل کرده و به آن اعتقاد ورزیده‌اند. در این فصل، خط فکری راویان مجموع احادیث خلقت نوری، شناسایی شده است. بررسی نگارنده نشان می‌دهد که نقل روایات خلقت نوری اهل بیت در دو مدرسه کلامی و حدیثی کوفه و قم به متهمان به غلو اختصاص نداشته؛ بلکه راویان غیرمتهم این دو مدرسه نیز در نقل این احادیث نقش داشته‌اند. فصل چهارم به‌دنبال پاسخ به این پرسش است که چرا متکلمان بغداد، به‌طور مشخص شیخ مفید، سیدرمرتضی و شیخ طوسی، در قبال خلقت نوری و عوالم پیشین انسان موضعی منفی اتخاذ کرده‌اند؛ در حالی که می‌دانیم محدثان و محدث متکلمان کوفه و قم اعتقاد به خلقت نوری اهل بیت و وجود پیشین عموم انسان‌ها را پذیرفته بودند. این فصل تلاش می‌کند عوامل نظری رویگردانی بغدادیان از موضع مثبت محدثان و محدث متکلمان درباره‌ی خلقت نوری و وجود پیشین انسان را شناسایی و معرفی کند. از آن‌جا که انکار خلقت نوری و وجود پیشین انسان مستلزم عبور از سد روایات مثبت آنها است، تعامل تأویل‌گرایانه‌ی متکلمان بغداد با این روایات، مورد توجه قرار گرفته است. در فصل پنجم موضع عالمان مدرسه‌ی ری که بعد از افول مدرسه بغداد رونق یافت، در قبال خلقت نوری و وجود پیشین انسان بررسی شده است. این فصل با کاوش در آثار برجامانده از عالمان این مدرسه نشان می‌دهد که احادیث خلقت نوری اهل بیت در مدرسه ری افزایش کیفی داشته و در آثار برخی از عالمان این مدرسه، احادیثی در این‌باره درج شده که مضامین عالی آن‌ها در احادیث دو مدرسه‌ی پیشین، مشهود نیست. این فصل در نهایت تلاش می‌کند روشن کند که عالمان مدرسه‌ی ری، که از طرفی با احادیث نویافته و ژرف‌تری در باب خلقت نوری آشنا شده بودند و از طرف دیگر موضع منفی متکلمان مدرسه بغداد در قبال خلقت نوری و عوالم پیشین را به ارث برده بودند، چگونه بر تنش بین میراث حدیثی و میراث کلامی غلبه کرده‌اند. فصل ششم، فصل پایانی کتاب، تلاش می‌کند با نگاهی از فراز تاریخ، باور داشتن یا نداشتن به خلقت نوری در امامیه را از آغاز تا پایان قرن ششم، گزارش و تحلیل کند. کتاب «خلقت نوری پیامبر و اهل بیت در اندیشه امامیه نخستین» تألیف دکتر امداد توران، از سوی پژوهشکده‌ی کلام اهل بیت، به زبان فارسی، در قطع رقعی، در ۳۲۰ صفحه به نگارش درآمده است و در سال ۱۳۹۸ با همکاری انتشارات دارالحدیث منتشر شده است.

مضمون شناسی احادیث خلقت نوری اهل بیت (ع)- امداد توران

جریان شناسی راویان روایات خلقت نوری اهل بیت (ع) در دو مدرسه کوفه و قم - امداد توران

🎙 پادکست صوتی| "فتنه" در بیان استاد میرباقری ◀️ مشاهده با کیفت بالاتر @HawzahNews | خبرگزاری‌حوزه

💢 از عمل شیعیان گنهکار تبری بجویید نه از خودشان زَيْدٌ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِي الْحَسَنِ مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَامُ: الرَّجُلُ مِنْ مَوَالِيكُمْ يَكُونُ عَارِفاً، يَشْرَبُ الْخَمْرَ وَ يَرْتَكِبُ الْمُوبِقَ مِنَ الذَّنْبِ نَتَبَرَّأُ مِنْهُ، فَقَالَ: تَبَرَّءُوا مِنْ فِعْلِهِ وَ لَا تَتَبَرَّءُوا مِنْهُ، أَحِبُّوهُ وَ أَبْغِضُوا عَمَلَهُ. قُلْتُ: فَيَسَعُنَا أَنْ نَقُولَ: فَاسِقٌ فَاجِرٌ؟ فَقَالَ: لَا؛ الْفَاسِقُ، الْفَاجِرُ، الْكَافِرُ: الْجَاحِدُ لَنَا، النَّاصِبُ لِأَوْلِيَائِنَا أَبَى اللَّهُ أَنْ يَكُونَ وَلِيُّنَا فَاسِقاً فَاجِراً وَ إِنْ عَمِلَ مَا عَمِلَ، وَ لَكِنَّكُمْ تَقُولُونَ: فَاسِقُ الْعَمَلِ، فَاجِرُ الْعَمَلِ، مُؤْمِنُ النَّفْسِ، خَبِيثُ الْفِعْلِ، طَيِّبُ الرُّوحِ وَ الْبَدَنِ. 📚 الأصول الستة عشر (ط - دار الحديث)، ص: 200 🏠@deraiat

🔹 پاسخ مستند آیت الله محمدرضا عابدینی به شبهات و ادعای "عصر حیرت" مهدی نصیری https://telewebion.com/episode/0x66d1986

💠 بهره مندی از شب مدرسه معارفی درایه