📍آیا اصطلاح «جهاد پیش دستانه» در فقه قابل طرح است؟ (2)
🔻 حجت الاسلام و المسلمین ارسطا در نشستی مطرح کرد؛
▫️حمله پیش دستانه به دشمن به دلیل حمله احتمالی از سوی دشمن، دلیل محکم لازم دارد زیرا علاوه بر هزینه فراوان برای کشور اسلامی و به خطر افتادن جان تعدادی از مسلمین، در دنیای معاصرنیز پیامدهای فراوان سیاسی، اقتصادی، حقوقی و نظامی دارد بنابراین تا دلیل شرعی محکمی برای جواز این اقدام در دست نداشته باشیم، قاعده اولیه مقتضی حرمت چنین کاری میباشد.
▫️طبق آیهای در قرآن، اقدام پیشدستانه داریم نه حملۀ پیش دستانه و آن اقدامی به منظور ارهاب دشمن است؛ باید کاری کرد که دشمن بترسد و جرأت نکند به کشور اسلامی حمله کند. امروزیها به این اقدام، «اقدام بازدارنده» میگویند. «وَ أَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ وَ مِنْ رِباطِ الْخَيْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدُوَّ اللَّهِ وَ عَدُوَّکُمْ»
▫️برای ارهاب دشمن، لازم نیست خطرات و هزینههای سنگین حمله به کشور غیر اسلامی، بر کشور اسلامی تحمیل شود زیرا واضح است که هر حمله نظامی، به طور طبیعی هزینههای سنگین مالی و انسانی دارد و آسیبهایی به بار میآورد که برخی از آنها جبرانناپذیرند، علاوه بر این، خداوند متعال میفرماید اگر شما میخواهید به این هدف برسید که ارهاب دشمن اتفاق بیفتد، باید از طریق اعداد قوا (آمادهسازی نیرو و توان) وارد شوید
🌐 متن کامل گزارش
—————————————————
#نشست
#فقه_مقاومت
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
مدرسه مطالعات فقه نظام
🔅 مدرسه فقهی - پژوهشی فقه المهادنه برگزار میگردد... 📘بررسی مبانی فقهی آتش بس با حضور حضرات آیات
📹مجموعه فایلهای تصویری مدرسه فقهی - پژوهشی فقه المهادَنَه
📌 سخنرانی آغاز دوره
🎙 حجتالاسلام والمسلمین علی صفدری
🔗 www.aparat.com/v/eyktt43
نشست اول
📌 کلیات بحث فقه المهادنه
🎙 استاد محسن فقیهی
🔗 www.aparat.com/v/keuia22
نشست دوم
📌 هدنه از منظر فقه و حقوق بیتالملل
🎙 استاد سعید رهایی
🔗 www.aparat.com/v/bflzur9
نشست سوم
📌 مولفههای مشروعیت هدنه
🎙 استاد مرتضی ترابی
🔗 www.aparat.com/v/ytu1r7l
نشست چهارم
📌 شیوه رفتاری امیرالمومنین و امام مجتبی علیهماالسلام و هدنه
🎙 استاد حمیدرضا جعفری
🔗 www.aparat.com/v/chxj034
نشست پنجم
📌 بایدها و نبایدها در قرارداد هدنه
🎙 استاد سیدمحمدمهدی رفیعپور
🔗 www.aparat.com/v/dro04v5
نشست ششم
📌 هدنه و اصل عزّت از منظر آیات
🎙 استاد محمد محمدی قائنی
🔗 www.aparat.com/v/jqpw1k4
نشست هفتم
📌 بررسی مبانی فقهی آتشبس
🎙 استاد مهدی طائب
🔗 www.aparat.com/v/xtv5dv6
نشست هشتم
📌 واکاوی فقهی هدنه از منظر امام شهید انقلاب
🎙 استاد حمید درایتی
🔗 www.aparat.com/v/hjnsz25
نشست اختتامیه
📌 الزامات فقهی در اتخاذ راهبرد هدنه
🎙 استاد حسین صفدری
🔗 www.aparat.com/v/xhyui7g
—————————————————
#گزارش
#فقه_مهادنه
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
🔰جایگاه عقل در اصول فقه (2) / عقل در مقابل نقل است نه شرع
🔻 آیت الله جوادی آملی در «درس خارج فقه» مطرح کرد؛
▫️قسمت مهم اصول از اول تا آخر را «عقل» دارد رهبري و هدايت ميکند، آن وقت عقل جايش در اصول خالي است. «انشا» هم همينطور است «تنجيز» هم همينطور است. از اينجا معلوم ميشود که برخي اجماعها که اجماع مدرکي است سند آن عقل است. شما حالا ميبينيد اينجا ادعاي اجماع کردند، گفتند که در «عقد» انشا معتبر است اجماعاً، سند مجمعين را ميبينيد همين عقل است
▫️بنابراين مسئله «انشا»، مسئله «تنجيز» که در همه اين عقود معتبر هست، اين به وسيله عقل است؛ چه در بيع و چه در عقود ديگر
▫️هرگز نبايد عقل را در برابر شرع قرار داد، عقل در برابر نقل است. از کتاب و سنّت؛ يا به وسيله خبر صحيح ما آگاه ميشويم، يا عقل کشف ميکند. همانطوري که خبر را با خطوط کلي قرآن بايد بسنجيم، عقل را هم با خطوط کلي قرآن بايد بسنجيم.
▫️در بخش پاياني سوره مبارکه «نساء» فرمود: ما انبيا فرستاديم مرسلين فرستاديم تا در قيامت عليه خدا احتجاج نکنند، نگويند خدايا! ما که نميدانستيم بعد از مرگ کجا ميآييم! اجمالاً ميدانستيم خبري هست؛ اما نميدانستيم که چنين جايي ميآييم، تو که ميدانستي چرا راهنما نفرستادي؟ فرمود: من انبيا فرستادم که کسي در قيامت عليه خدا احتجاج نکند. از اين آيه معلوم ميشود که عقل اينقدر قدرت دارد که حتي در قيامت ميتواند احتجاج کند.
🌐 متن کامل گزارش
—————————————————
#درس_خارج
#فقه
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
📣 فراخوان بیست و هشتمین همایش کتاب سال حوزه اعلام شد.
📚آثار پژوهشی منتشر شده در سال 1404 :
▫️کتابهای پژوهشی،ترویجی،فرهنگی تبلیغی،ادبی داستانی،ترجمه و...
▫️پایاننامههای سطح۴ یا دکتری دفاع شده
▫️مقالات علمی پژوهشی و علمی ترویجی حوزویان
▫️پژوهش های دیجیتال و فناوری نوین
◀️محورهای دارای امتیاز ویژه همایش
◀️محور های دارای جایزه ویژه برای عموم(حوزویان و غیرحوزویان)
⏱️ مهلت ارسال آثار:
پایان تیر ماه 1405
🌐 ثبتنام اینترنتی:
https://ketabehowzeh.ismc.ir/
📞 تلفن:
🔖 02533133447
🔖 02533133448
🔖 02533133449
📍نشانی پستی: قم، جمکران، بلوار انتظار، مرکز مدیریت حوزههای علمیه، دبیرخانه همایش کتاب سال حوزه
صندوق پستی: 3433-37185
———————————————
#فقه_نظام
#اطلاع_رسانی
🔎@fiqhenezam_com
📖دویست و نودمین نشست علمی پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر
🔸گروه فقه فقه و حقوق و تکالیف شهروندی پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر
برگزار میکند:
📚 نشست علمی:
«رابطه ملیتگرایی و امتگرایی در اندیشه اسلامی ایرانی و آیت الله خامنهای»
🟢 ارائهدهنده:
🎤حجتالاسلام والمسلمین
دکتر سید سجاد ایزدهی
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
🟢 ناقد:
🎤 حجتالاسلام والمسلمین
دکتر حسین جوان آراسته
عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
🟠 دبیر علمی:
🎤حجتالاسلام والمسلمین
دکتر علی شریفی
دبیر پژوهشکده فقه سیاست و حکومت
پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر
🗓 زمان برگزاری:
شنبه ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ – ساعت: ۱۶:۳۰
📍 مکان:
قم، خیابان دورشهر، کوچه ۳۰، پلاک ۵۳
پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر
🌐 امکان حضور مجازی:🔻
🔗 bbb.riicj.com/rooms/ffe-obk-afb-qiq/join
🔗https://riicj.com/news/9661/
—————————————————
#نشست
#فقه_سیاسی
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
📍در چه مواردی نقض هدنه جایز است؟
🔻 شهید امام خامنه ای در درس خارج جهاد مطرح کرد؛
▫️پس از پذیرش اصل حرمت شکستن پیمان صلح میگوییم که بی هیچ شبهه و اختلافی، در صورتی که دشمن در شکستن صلح پیشقدم شود، شکستن آن از سوی مسلمانان جایز خواهد بود.
یک: همان ادلهای که معاهدات منعقد شده با دشمن را معتبر میداند، اعتبارش را مشروط به پایبندی دشمن به آنها شمرده است؛ مانند این آیه شریفه: «فما استقاموا لکم فاستقیموا لهم»
دو: خداوند متعال در این آیه شریفه میفرماید: «و اما تخافن من قوم خیانة فانبذ الیهم علی سواء، ان الله لایحب الخائنین؛ یعنی اگر از خیانت قومی بیمناک شدی، پس همسان، عهدشان را به سویشان بینداز». این حکم اجمالاً از مسلمات و منطبق بر مقتضای حفظ مصالح اسلام و مسلمین است. لیکن در این مسأله چند فرع در سخنان فقها آمده است، که نیازمند توضیح است:
➖نخست، آن که مقصود از «خوف» صرفا گمان و اندیشناکی نیست که بیهیچ قرینه و شاهدی در ضمیر ولیامر پدیدار میشود، بلکه مراد آن ترسی است که قرائن خارجی آن را تایید کند.
➖دوم: اگر دشمنان پیمانشکنی کردند و سپس از کرده خود پشیمان شدند و توبه کردند، علامه حلی در تذکره از ابنجنید قبول توبهشان را نقل میکند.
➖سه: خیانت، با عمل یا امضا یا تسبیب رئیس و فرمانده جبهه دشمن حاصل میشود. لذا رفتار خائنانه کسانی که در مسأله جنگ و صلح نقشی ندارند و رئیس دخالتی در آن نداشته است، خللی وارد نمیکند.
🌐 متن کامل درس
—————————————————
#درس_خارج
#فقه
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
🔰تطبیق قاعده وجوب دفع ضرر محتمل بر غربالگری
🔻آیت الله محمد جواد فاضل در درس خارج «فقه غربالگری» مطرح کرد؛
▫️اولین مسئله در غربالگری این است که آیا صرف این احتمال که در میان هر هزار زن، بچه یکی از آنها معیوب به دنیا بیاید، غربالگری را لازم و واجب می کند؟ بگوئیم چون یک احتمالی وجود دارد و چون محتمل قوی است ولو احتمال ضعیف باشد، ده درصد بیست درصد احتمال میدهد این بچه منگل باشد یا مبتلا به نارسایی گوارشی یا قلبی شود، آیا اینجا عقلاً یا شرعاً بر این زن واجب است که حتماً غربالگری کند یا نه؟
▫️ما دلیلی نداریم بر اینکه وجوب داشته باشد، صبر کند بعد از اینکه بچه به دنیا آمد اگر سالم بود که هیچ و اگر نبود بعداً باید به مقدار تمکنش درمان کند، اما الآن وجوبی ندارد.
▫️بر فرض اینکه قاعده وجوب دفع ضرر محتمل بتواند جاری بشود، آیا این نتیجه را اگر کسی بخواهد بگیرد که پس بعداً این بچه سقط بشود، سقط حرام است. بگوئیم شما غربالگری را انجام بدهید اشکالی ندارد و اطلاع پیدا میکند که بچهاش معیوب است و لااقلش این است که بچه را سقط نمیکند از حالا آمادگی پیدا میکند برای حفظ این بچه، یا اگر معالجهای بخواهد داشته باشد. اگر برای سقط نباشد مجرد این باشد که علم به وجود ضرر پیدا کند و ببیند آیا راه معالجه ای وجود دارد یا نه؟ اینجا مانعی ندارد
🌐 متن کامل درس
—————————————————
#درس_خارج
#فقه_پزشکی
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
12.3M حجم رسانه بالاست
مشاهده در ایتا
🎥 "توافق بد" با مصلحت توجیه نمیشود / علماء سعودی چگونه مفهوم مصلحت را به ابتذال کشیدهاند؟ / عزت و حکمت تابع مصلحت است
🔰حضرت آیتالله ابوالقاسم علیدوست، استاد درس خارج حوزه علمیه و عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم:
▪️حکمت و عزت در نهایت به مصلحت بازمیگردد. ممکن نیست امری مطابق حکمت باشد، اما مطابق مصلحت نباشد؛ همچنین ممکن نیست که امری مطابق با عزتِ واقعی و پایدار باشد اما مصلحت نباشد. منظور ما از مصلحت نیز «مصلحت شرعی» است.
✅ نباید چنین پنداشت که گاهی ناچار میشویم آتشبس یا توافقی را امضا کنیم، در حالیکه مصلحت نیست. اگر ناچار به امضای توافقی شدیم، معنایش این است که مصلحت در آن هست. اگر توافقی در نهایت به ضرر باشد، آن توافق مطابق مصلحت نیست.
🚫 استفاده از واژهٔ «مصلحت» از زبان هر کسی را تأیید نمیکنم. یکی از علمای سعودی در اظهارنظری شرمآور گفته بود که اگر [ترامپ] بگوید بنسلمان باید جایی از او را ببوسد و حاکم اسلامی آن را مصلحت بداند، اشکالی ندارد. چنین سخنی افتضاح است. البته این سوءاستفاده از واژه مصلحت، به معنای نادرستی خود مفهوم نیست، زیرا اساس شریعت بر مصالح حقیقی نظام، مردم و معیشت و آخرت آنان است، نه توجیه ذلتپذیری.
🌐متن کامل گفتگو: https://ihkn.ir/?p=45772
—————————————
#فقه_سیاست
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
🔰بعثت مردم و بازتأسیس فقه سیاسی/ جامعه بهعنوان فاعل مکلف
🔻حجتالاسلام والمسلمین سید احسان رفیعی علوی، رئیس دانشگاه باقرالعلوم در یادداشتی مطرح کرد؛
✍️ اگر بعثت، ترجمه حقیقت به زبان حیات انسانی است، این ترجمه بدون یک نظام هنجاری الزامآور که بتواند آن حقیقت را در رفتار و ساختار اجتماعی تثبیت کند، ناتمام خواهد ماند. از اینرو، فقه اسلامی را باید نه صرفاً دانش احکام فردی، بلکه «منطق تحقق بعثت» در تاریخ دانست؛ دانشی که به تعبیر برخی پژوهشگران، عهدهدار «تنظیم کنش فردی و جمعی در راستای تحقق مقاصد شریعت» است
✍️ در این افق، فقه سیاسی دیگر مجموعهای پراکنده از احکام حکومتی نیست، بلکه چارچوبی است برای تنظیم نسبت دین و قدرت، فرد و جامعه، و حق و تکلیف در مسیر اقامه قسط. پژوهشهای معاصر نیز بر «ظرفیت نظامسازی فقه شیعه در ایجاد ساختارهای کلان اجتماعی» تأکید کردهاند (ایزدهی و احمدی، ۲۰۱۹). بدینترتیب، مفاهیمی چون حفظ نظام، نفی سبیل و امر به معروف، نه احکامی منفصل، بلکه اجزای یک منظومهاند که هدف آن، تحقق اجتماعی هدایت الهی است
✍️ بعثت، صرفاً آغاز نزول وحی نیست، بلکه آغاز شکلگیری «نظام تکلیف اجتماعی» است. در این نظام، انسان دیگر تنها بهعنوان فرد مکلف تعریف نمیشود، بلکه بهمثابه عضوی از یک کلّ اجتماعی، در تحقق اراده الهی مسئولیت مییابد. از این منظر، فقه از سطح «فعل فردی» عبور کرده و «کنش جمعی» را نیز در بر میگیرد
🌐 متن یادداشت
—————————————————
#یادداشت
#فقه_سیاسی
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
🔰شاخصه های روایت مکارم الاخلاق در قلمرو حکمرانی (1)
🔻 آیت الله هادوی تهرانی در درس خارج « مکتب و نظام سیاسی اسلام» مطرح کرد؛
🔹در پاسخ به این پرسش که آنچه به عنوان شرح «مکارم الأخلاق» از سوی شیخ صدوق (رضوان الله تعالی علیه) نقل شده است، در واقع ناظر به مکارم اخلاقی در ساحت فردی میباشد -چنانکه ده معیار برای آن برشمرده شده است: یقین، قناعت، صبر، شکر، رضا، حسن خلق، سخا، غیرت، شجاعت و مروت- حال این پرسش مطرح شده است که مکارم الأخلاق در حوزه رفتار اجتماعی، یا به تعبیر دقیقتر در عرصه حکمرانی، کداماند؟
🔹نخست «عدل» که رکنی اساسی و محوری است. عدالت نیز بدین معناست که هر صاحبحقی به حق خود برسد. بندگی خداوند از آن روست که حق خداوند بر انسان، بندگی اوست و در نسبت با دیگران نیز باید حق هرکس -اعم از زمینههای فردی یا اجتماعی- ادا شود. قرآن کریم، احادیث و بهطورکلی فرهنگ اسلامی سرشار از مفهوم عدل است و خداوند متعال انسان را در همه ابعاد -فردی، اجتماعی، عبادی و غیرعبادی- به عدالت فراخوانده است.
🔹دوم: شورا؛ چنانکه قرآن کریم میفرماید: «أَمْرُهُمْ شُورَى بَیْنَهُمْ» و «شَاوِرْهُمْ فِی الْأَمْرِ». در زمان ما، مسئله تخصص در علوم مطرح است و مفهوم مشورت هنگامی که بخواهد در عرصه حکمرانی تحقق یابد، نیازمند «نهاد» شدن است به معنای رفتار تثبیتشده، نه به معنا سازمانی عظیم با بودجههای کلان. به تعبیری مشورت در سطح حکمرانی باید به یک رفتار تبدیل شود.
🌐 متن کامل گزارش
—————————————————
#درس_خارج
#فقه_سیاسی
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
📔انتشار شماره جدید فصلنامه «فقه نظام ساز»
✔️ یازدهمین شماره از فصلنامه علمی پژوهشی فقه نظام ساز (پاییز ۱۴۰۳) منتشر شد.
🔹فقه الأهمیة و جایگاه آن در فقه حکمرانی
✍️محمّد عشائری منفرد
🔹نقش مقاصد شریعت در وضع و رفع کیفر در نظام کیفری حدود
✍️محمّد امامی، محمّد صابر قدرتی، علی محدّث اردبیلی
🔹 بازخوانی مفهوم ارادهی تشریعی در پرتو نظریهی خطابات قانونیهی امام خمینی(قده)
✍️محمّدرضا هادی زاده
🔹بررسی فقهی و حقوقی اهدای جنین: تحلیل احکام و آثار آن
✍️ مهدی گرامی پور
🔹واکاوی مبانی و احکام عامّهی فقه نظام فرهنگی با تأکید بر فقه معروف و منکر
✍️سیّد محمّد طباطبایی
🔹امکان سنجی فسخ نکاح در برابر سرد مزاجی مردان: رویکردی مبتنی بر قاعدهی لاضرر
✍️زینب احمدی، علیرضا صابریان
🔗مطالعه و دریافت اصل مقالات
—————
#اطلاع_رسانی
#نشریه
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com
💢منتشر شد
📚 فقه حکمرانی تربیت سیاسی
📗حکمرانی تربیتی، در نظام فکری اسلام ازآنجا اهمیت دارد که تربیت، عرصه جنگ تمدنی و حیاتی است. بهرغم این اهمیت، شاهد توجه لازم به حکمرانی تربیتی و مسائل آن نیستیم. برای پرداختن به این مهم از منظرهای علوم مختلف میتوان به حکمرانی اسلامی نگریست؛ اما استحکام دستگاه فقه در استفاده از آیات و روایات سبب میشود که بتوان گفت، رسیدن به نظام حکمرانی تربیتی اسلام راهی ندارد، مگر کشف این نظام از آیات و روایات در دستگاه فقه.
مسئله این کتاب، بررسی حکمرانی و وظایف حاکمیت در حکمرانی تربیتی از منظر فقهی است. به همین علت مسائل چالشی بررسی تزاحمات حکمرانی تربیتی را نیز توجه داشته است.
توضیحات بیشتر داده خواهد شد ...
لینک خرید کتاب:
https://basalam.com/isinshop/product/43992210
—————
#اطلاع_رسانی
#نشریه
#فقه_نظام
🔎@fiqhenezam_com