❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۱٩
💠 علل وجود اختلاف
🔰 سؤالی اینجا پیش میآید که مگر حقیقت یکی بیش نیست؟ پس چرا کسانی که به حقایق معرفتی میرسند، با هم اختلاف دارند؟
🔹 این اختلاف دو نوع است: یکی اختلافی است که از #نفس_حیوانی انسانها نشأت میگیرد که این اختلاف، #مذموم، محکوم و منفور است و در #قرآن هم به شدّت از چنین اختلافاتی #نهی شده است.
🌱 «وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَنازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَ تَذْهَبَ رِيحُكُمْ وَ اصْبِرُوا إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ .» پس از خدا و رسول اطاعت کنید و با هم تنازع نکنید که ا گر تنازع کنید، سست میشوید، اجتماع شما به هــم میریزد، به ضعف میگرایید و آن هیبت و اقتدار شما که در دل دشمن انداختید، آن هیبت و قدرتی که خداونــد از شما در دل دشمن انداخت، از بین میرود. لذا در برابر مشکلات صبر کنید.
👈 در این آیه خیلی صریح نهی از اختلاف میکند و نتیجههای خانمانسوز و ویرانگر اختلاف را بیان میفرماید. بنابراین این اختلافی که از نفس انسان سرچشمه میگیرد، یک اختلاف #خطرنا کی است و عواقب دردناک دنیایی و آخرتی دارد.
🔸 اما اختلاف از شق دیگر که نشأت گرفته از نفس حیوانی انسان نیست و این یک اختلاف #مُجازی است که اصلاً خداوند در #طبیعت این عالم، این اختلاف را برای #امتحان انسانها قرار داده است و فواید دیگری هم دارد.
✨ خود قرآن میفرماید که ما راههای متعدد و مختلفی را گذاشتهایم و هر انسانی به تناسب #وضعیت، شرایط و #استعداد_نفس خود، راه به سوی خدا دارد و اینطور نیست که قطعاً فقط یک راه به سوی خدا باشد.
📚 کتاب "رفیق حکیم"، ص۷۳
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۰
💠 اختلاف مراتب بین صاحبان معرفت
🔰 اختلاف بین صاحبان معرفت، همه طبیعی، مجاز و مقدس هست، اما صاحبان معرفت چرا باید اختلاف پیدا کنند؟! چون که هردو در مقام شهودی هستند، اینجا وقتی روز است، همه مشاهده میکنیم که روز است و دیگر اختلافی در اینجا نیست! این اختلاف، چرا باید پیش بیاید؟
✳️ یکی اختلاف #مراتب است. درست است که همهٔ اینها به حق رسیدهاند و حق را #مشاهده کردهاند، اما با خود مشاهدۀ حق و رسیدن به حقایق، تازه #مراتب آن شروع میشود، اینطور نیست که ما به حق رسیدیم و کار تمام شد، تازه شروع زندگی است.
🌱 دریایی که کسی از ساحل تماشا میکند با دریایی که کسی در آب فرو رفته و شنا میکند، با دریایی که کسی در باتلاق آن گیر کرده و نمیتواند تکان بخورد، با دریایی که کسی به کوران عمق آن رسیده و امواج او را بالا و پائین میبرد، با دریایی که کسی دارد غرق میشود، یکی #نیستند.
📍وقتی که به دریا رسیدیم و مشاهده کردیم، تازه شروع آشنایی با حقیقت است و این اختلافات، اختلافات طبیعی است.
🔹 وقتی یک صاحب معرفتی به حقایق میرسد، تازه از #ظلمات بیرون آمده است، وقتی بخواهد دو مرتبه وارد این حقایق شود، سیر در اینجا تازه شروع میشود، اختلاف در اینجا، یک اختلاف طبیعی است؛ یعنی این اختلاف، یک اختلاف #طولی است، اختلاف عرضی نیست، یک اختلاف #مراتبی است، اختلاف نفسانی حیوانی نیست.
📚 کتاب "رفیق حکیم"، ص۸۰
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۱
💠 شیوههای گونا گون تربیت اساتید
🔰 عامل دیگر اختلاف، #روش_تربیتی اساتید صاحب معرفت است که این هم باز یک امر طبیعی است. روشهای تربیتی متفاوتی وجود دارد که چند نمونه عرض میکنیم.
🔸 مثلاً روش یک استادی این است که سالک را از جزئی به کل میبرد و استاد دیگر شاگرد را از کلی به جزئی میبرد. این اختلاف اشکالی ندارد، اختلاف در روش است، نه اینکه اختلاف در درکِ حقیقت باشد.
🔹 مثلاً فرض بفرمایید که روشهای خود، یک عِلمی و عَمَلی کار میکند و دیگری فقط عملی کار میکند و سالک را بهصورت صرفاًعملی تربیت میکند. یا مثلاً یک استاد معرفتی از راه جلال میبرد و استاد دیگر از راه جمال میبرد و یک استاد دیگر هماهنگ میبرد.
✳️ پس همهٔ اینها بستگی به #روش_تربیتی استاد دارد و همه هم به #همان نقطه میرسانند و این اختلاف یک اختلاف طبیعی است و هیچ ربطی به این ندارد که چطور اینهایی که یک حقیقت واحد را مشاهده میکنند، اما اختلافی به این شدّت و با این صورت دارند.
📚 کتاب "رفیق حکیم"، ص۸۴
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۲
💠 اقتضای زمان، مکان و فضای محیط و شرایط و اقتضائاتِ سالک
🔰 گاهی اقتضای #زمان، عامل اختلاف این بزرگان میشود، چرا که خود اقتضائات زمان در تمام مسائل تعیینکننده است. حتی در فتاوای فقهای عظام، روش انبیاء علیهمالسلام و روش معصومین علیهمالسلام هم اختلاف وجود دارد! اما همه به #یک_نقطه توجه داشتند ولی به اقتضای زمان، اقتضای مکان و جو آن محیط، روشهای #مختلفی داشتند.
✨ اقتضاء و شرایط #خود_سالک، عامل تعیینکننده در روش استاد است؛ به طوری که وقتی استاد تشخیص میدهد که این فرد یک آدم افراطی بوده و بایستی به سمت تفریط برود تا معتدل شود، به ناچار یک سری دستورات تفریطی به او میدهند تا او به اعتدال بیاید و اگر آن فرد تفریطی است، به ناچار یک سری دستورات افراطی به او میدهند تا معتدل شود.
🌱 بعضی از اساتید آنقدر دلسوز هستند که گاهی حتی خودشان را #خُرد میکنند و به زحمت میاندازند تا به سالک و متربی خود اثبات کنند که نگران نباش و این عمل را اینگونه انجام بده.
🔸 مثلاً در باب طهارت و نجاست میبینید سالک دچار افراط شده است و استاد هم علیرغم عدم میل خود در افراط، یک تفریطهایی را تحمل میکند تا به این فرد که خشکِ خشک شده و به وضع وخیمی افتاده است، اثبات کند که آنطوری که تو فکر میکنی نیست.
📚 کتاب "رفیق حکیم"، ص۸۶
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۳
💠 مسیر تربیتی خود استاد، یکی از علل اختلاف
🔰 یکی دیگر از علل اختلاف شاید خود آن #مسیر و راهی باشد که برای او، از آن راه #فرجی حاصل شده است. چون بالاخره برای هر کسی از یک راهی #فرج حاصل شده است؛
🔹 برای یک فردی، از راه #خانوادهاش فرج باز شده و به توحید رسیده است، یکی دیگر با #خدمت به جامعه، یکی از راه #علمی، یکی از راه #کنترل_هوس؛ ا گرچه باز همهٔ اینها یک چیز است و در واقع راههای متعددی است که در نهایت به یک راه میرسانند،
✨ اما مهم این است که استعداد افراد از کدام یک از این راهها باز میشود، وگرنه همدیگر را نفی #نمیکنند.
🔸 حال اگر مثلاً کسی به دنبال مسائل خانوادگی باشد و بگوید: چون از این طریق راه برای من باز شده است و به توحید رسیدهام، دیگر جامعه را کنار بگذارم و یا ترک گناه به من مربوط نیست!
📍نه؛ همهٔ اینها یک چیز هستند، تفاوتش آن است که مسیرِ توحید، از این راه برای این فرد باز شده است و برای دیگری از راه دیگر.
📚کتاب "رفیق حکیم"، ص٩۱
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۴
💠 تسویه نشدن اعمال انسان و عقبگرد معنوی
🔰 یک کسی میآید و به طور #فلهای به احکام عمل میکند، صد مستحب را پشتسر هم هر طور شده، انجام میدهد، خوشحال هم است که الحمدلله من یک مستحب را هم نگذاشتم باقی بماند! درحالی که #تسویه ندارد.
✳️ اما تحت تربیت یک استاد حاذق، شاید ده مستحب انجام دهم، نه صد مستحب، اما با تسویه؛ یعنی با توجه به #هماهنگی بین آن اعمال با همدیگر که کدام را به کدام مقدم بدارد و کدام را به کدام مؤخر بداند و اولویتهای بین اینها کدام هست؟! و اهمیت آنها نسبت به آن فرد و استعداد و ظرفیتش، به چه میزان است و تناسب اینها چگونه است؟!
📍فردی با اعمال تسویه شده ، به ده مستحب هم عمل نکرده است، ولی اسرار، آثار و خواص آنها در وجود او شروع به فوران کردن میکند. و از طرفی آن یکی بیچاره که خود را میکُشد و به زحمت میاندازد، صد عمل مستحبی انجام میدهد و دل خوش دارد که حالا در وسط بهشت است، ولی در وقت جان دادن، میبینید که خاصیتی به جز #عُجب، #خودخواهی، خودبرتربینی و از این قبیل رذایل چیز دیگری در دست او نمانده است
🔺 عمل به چند مستحب در تسویه، این همه خواص ایجاد کرده و اوج میدهد، اما هزار عمل بدون تسویه #پوچ میشود. تسویه در این مسائل آفرینشی و در همهٔ امورات یک چیز جالبی است.
📚 کتاب "رفیق حکیم" ص۱۰۷
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۵
💠 دور شدن از مقصود به رغم تلاش های طاقت فرسا
🔰 امام صادق علیهالسلام میفرماید: «العامِلُ عَلى غَيرِ بَصيرَةٍ كَالسّائرِ عَلى غَيرِ الطَّريقِ ، و لا يَزيدُهُ سُرعَةُ السَّيرِ مِنَ الطَّريقِ إلاّ بُعدا.»
✳️ حضرت می فرماید: یک کسی که ذوق، اراده، شوق و حرارت دارد، عشق به رفتن در راه خدا دارد، عاشق خدا است و همه چیز را دارد؛ با سرعت شروع به عمل کرده است، می گوید: عمر می گذرد، دیگر دیر شده است و ا گر کمی هم تأخیر کنم، به زودی می میرم، گذشته ام که خراب است و حالا تازه فهمیده ام چه خبر است؛ همه و همهٔ این ها را آورده است، اما حضرت می فرماید: یک چیزی که باید می آورد را نیاورده است،
📍#بصیرت را نیاورده است، اینکه #چگونه باید این راه را برود را نیاورده است، با چه روشی این راه را برود، همراه ندارد.
🔹 مدام خیال می کند با این پُرحجمی و درب و داغون کردن می شود به جایی رسید.
✨ حضرت می فرماید که همین سیر او، او را از آن راهی که می خواست برود، #دور هم می کند؛ اینها کلمات صریح ائمه علیهم السلام هستند که فریاد می زند ما باید این راه را سالم برویم، اهمیت سالم رفتن این راه و ضرورت #راهشناس را فریاد می زند.
📚 کتاب "رفیق حکیم" ص۱۰٩
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۶
💠 گرفتار شدن در دام افراط و تفریط
🔰 بسیاری از دستورات و اعمال است که برای یک شخص، افراط و برای یک شخص و استعداد دیگر، تفریط است. اگر #متخصصی نباشد که ما به او #مراجعه_کنیم، چه مصیبتهایی برای نفس ایجاد میکند؟!
🌱 مولا علی علیهالسلام در این رابطه در نهجالبلاغه میفرماید: «لا تَرَى الجاهِلَ إلاّ مُفرِطا أو مُفَرِّطا.»
🔹 به غیر از معصومین علیهمالسلام، تالیان معصومین علیهمالسلام، اولیاءالله و فقهای عظام؛ بقیهٔ افرادی که فرصت ندارند که بیایند با این وسعت پیچیدۀ تشخیص، دستورالعملها و وظایف خود را تشخیص دهند، #جاهل هستند.
👈 وقتی که جاهل هستند، حضرت میفرماید که کارهای فرد جاهل یا افراطی خواهد شد و یا تفریطی؛ تا یک حدیثی میخواهی بخوانی، در خط افراط افتاد، تا یک کلمه میگویی، تا یک حدیث دیگر میخوانی، در خط تفریط افتاد؛
📍در برابر این افراطها و تفریطها، یا باید #متخصص باشیم، یا اینکه به فرمودۀ حضرت، #همیشه گرفتار افراط و تفریط خواهیم بود؛
🔻 این روایتها فریاد میزند که ما به دنبال یک متخصص باشیم، مخصوصاً که قرآن، دین ما را #امت_وسط معرفی کرده است، #امت_اعتدال، این صریح فرمایش قرآن است.
⁉️ وقتی که دین اعتدال و امت اعتدال است، چه کسی باید این اعتدال را برای ما مشخص کند؟
✅ یا بایستی خود فرد متخصص باشد، یا اگر بناست این اعتدال و میزان تنظیم شود، دست به دامن متخصص میشویم؛ اینها فریاد میزند که ضرورت مراجعه به #استاد، یک ضرورت جدی است و اصلاً مبنای قرآنی و روایی دارد.
📚 کتاب "رفیق حکیم" ص۱۱۴
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۷
💠 هلاکت، سرانجام رهروی بیراهنما
🔰 امام سجاد علیهالسلام میفرماید: «هَلَكَ مَن لَيسَ لَهُ حكيمٌ يُرشِدُهُ.» کسی که راهی میرود، اما یک #رشددهنده و #راهنما در آن نباشد، اصلاً #هلاک میشود.
👈 اینطور نیست که این راه ساده باشد، گردنهها و پیچوخمهایی دارد،
📍همان #قوۀ_خیال، خیلی نهنگها و پهلوانها را به زمین کوبیدهاست. فقط همان یک قوۀ خیال! اگر کمی تهماندۀ این قوه باقی بماند، ببینید چهها میکند.
🔸 یک تانکر بنزینی را در نظر بگیرید، شما همـۀ بنزین آن را بیرون ریختید و هیچ چیز هم در آن باقی نمانده است، یک جوشکار که درحال جوشکاری تانکر است، متوجّه نمیشود که این الآن منفجر میشود، درست است که هیچ چیزی ندارد و خالی کردیم، اما همان تهمانده بنزیـن، همان مقدار کمی که به اطراف مالیده شده است، کار را تمام میکند، لازم نیست که پُر از بنزین باشد؛
⛔️ آیا انسان درست فهمیده یا اشتباهی فهمیده است، مطابق با واقع است یا نه، از راه خیال و وهم است، الهامات شیطان است یا الهامات رحمانی؟! خیلی از این پیچ و خمها، در مسیر یک شخصی که میخواهد حرکت کند، وجود دارد.
📚 کتاب "رفیق حکیم" ص۱۱۵
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲۸
💠 اخلاق، ظهور خاصیت خلقت انسان است
🔰 #اخلاق فقط این #نیست که چطور بنشینیم یا بلند بشویم و چطور صحبت کنیم؟ و دیگر تمام شد؛ اخلاق #ریشهای از #خلقت دارد، ریشهای از خَلق دارد، ریشهای از آفرینش دارد.
✨ این #استاد_اخلاق است که میآید روی انسان خام، کار #ساختاری انجام میدهد، روی او کار خلقتی انجام میدهد و او را میپزد تا آن شخص دارای صفاتی از آن بشود.
🔹 اینها مرحلهٔ بعدی است، اینکه من باید درست راه بروم، درست بنشینم، درست کار کنم، اینها یک چیزهای فرمالیته نیست، اینها اثر ساختاری یک انسان است که باید به طور طبیعی از او #ظهور کند، مونتاژ #نیست که از بیرون باشد،
📌 اخلاق و خُلق صفتی است که در اثر خلقت و ساختار انسان، خاصیت آن را ظهور میدهد؛
🌱 امام (ره) انقلاب کردند، حکومت تشکیل دادند و خیلی کارها کردند، اگر ما همهٔ این ها را در یک کفهٔ ترازو بگذاریم، معادل آن یک چیزی میشود و آن هم این بود که جامعه را #تربیت کرد؛ ساختار جامعه را معماری کرد؛
✳️ جامعه یک وضع خامی داشت و امام (ره) با دارا بودن آن ویژگیهایی که قرآن میفرماید، آمد و ساختار یک جامعهٔ خام را معماری کرد که از طبع این ساختار و خلقت جدید این جامعه، این صفات به بیرون بریزد؛ وگرنه اگر قرار بود مبارزه با ستم، یک امر تصنّعی باشد، انقلاب در همان روزهای اوّل و در زمان خود امام (ره) از بین میرفت.
📍تربیت یک چیز ساختاری است، مونتاژ نیست، یک چیزِ از بیرون آمده و چسبیده نیست، #طبعاش این است
📚 کتاب "رفیق حکیم" ص۱۲۱
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۲٩
💠 استنادات ناقص از روایات، یکی از علل ایجاد شبهه
🔰 #استخراج حکم از آیات و روایات به این سادگی که #نیست، هزار تا پیچ و خم دارد. اینطور نیست که ما یک روایت را بیاوریم و حکم کلی صادر کنیم.
🔹 بله در روایات آمده است آنچه را که میدانی عمل کن و خداوند هر چه را که نمیدانی یادت میدهد. اما این روایت در چه شرایطی است؟ در چه وضعیتی و در چه موضوعاتی صادر شده است؟
🔻 دیگر کاری نداریم، فقط ما یک روایتی را بگیریم و یک حکم کلی بدهیم و این حکم را به همه جا سرایت بدهیم! پس اگر اینطور است این آیه را چه کار کنیم؟
✨ مگر حضرت موسی علیهالسلام به احکام خدا عمل نکرده بود؟ پس چرا از آن مرد الهی تقاضا میکند که به من از علمت یاد بده؟ آن هم حضرت موسی علیهالسلام که پیامبر الهی است.
📍پس اینها #کلیگویی و #سوءاستفاده از بعضی روایات و بعضی کلمات بزرگان است. بنابراین دقت خاصی میخواهد.
🔸 خب! بزرگواری فرموده که شما به رساله عمل کن بس است. اما حالا چه جوری عمل کن، در چه سطحی هستی، در چه استعدادی هستی، اگر نمیتوانی عمل کنی چه کار کن تا آرام آرام استعداد عمل به رساله باز شود،
🍃 اینها دیگر چیز دیگری است و پاسخگویی به این مسائل و تشخیص اینها و ارائه راه حل برای اینها کار #استاد است.
📚کتاب "رفیق حکیم" ص۱۲۴
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat
❇️ #سلسله_مباحث_رفیق_حکیم
🔅 شماره ۳۰
💠 اگر استادِ کامل در زمان حاضر نبود چه کنیم؟
🔰 این طبیعی است که اگر ما به چنین شخصی دسترسی پیدا کردیم، فطرت و طبیعت ما میگوید که شما سراپا تسلیم او باش. کسی او را اجبار نمیکند، بلکه از درون، این #حالتِ_تسلیم برای او ایجاد میشود،
⁉️ اگر ما دسترسی پیدا نکردیم، چهکار کنیم؟
👈 حالا که نتوانستیم به چنین استادی دسترسی پیدا کنیم؛ اگر شاگردان آنها که تحت یک محدوده خاصی، #تحت آنها اختیار دارند که مقدّمات این راه را آموزش، تربیت و آگاهی دهند را هم از دست بدهیم، دیگر چه میشود؟! میگوید: نه، یا استاد اخلاق یا هیچی! آن را رها کن؛ خب، اجباری نیست، رها کن!
📍حتی اگر هیچ دسترسی به اینها نداریم، و یک کسی را میبینیم که این بزرگوار اهل هوی و هوس #نیست، اهل #خودنمایی نیست، برای خود #دکان باز نکرده است، مطالب او تحت ضوابط شارع مقدس اسلام است، تحت تقلید مرجع بزرگوار خود است، منضبط است،
👌 حداقل #همنشینی با او بسیار مفیدتر از این است که همه چیز را رها کنیم و یک حالت #ناامیدی عجیبی در خود ایجاد کنیم؛ و حالا که ناامید شدیم، تبدیل به یک موجود #حیران و سرگردان شویم.
📌 پس باید #قدر آنچه در امکان ما هست و خدا به ما نعمت داده است را بهتر بدانیم و به دنبال عمل خود باشیم، آن وقت خداوند به لطف و #عنایت خود، عنایتهای بالاتری میکند که ما برای چیز دیگری غیر از این خلق نشدهایم.
📚کتاب "رفیق حکیم" ص۱۲۵
💠کانال ندای پاک فطرت
🆔 @nedayepakefetrat