.
#تحلیل_مداحی
متن تحلیل #تشویق_و_ترغیب در روضه خوانی
#استاد #حسن_خلج
#حاج_حسن_خلج
در این فایل #روضه_امام_صادق(ع)، قرائت شده توسط حاج حسن خلج را، مورد بحث و بررسی قرار می دهیم.
💠تشویق و ترغیب روایی
گاهی با ذکر روایت می توان ارزش اشک را برای مستمع تبیین کرد و او را برای کسب این فضیلت ترغیب کرد. در این جلسه آقای خلج از این قول معروف استفاده کردند که: «وقتی تو میگی حسین( ع) حضرت زهرا(س) از عرش میگن جانم...»
💠پیام قدر شناسی از پدر و مادر
یکی از اصول معنوی مداحی رساندن پیام است که احسان به والدین از تأکیدات مهم اهل بیت (ع) است. در این جلسه آقای خلج، برای شکرانه حال خوب مستمع به او توصیه می کند که دست پدر و مادر را ببوسد. البته این توصیه علاوه بر اینکه پیام در بردارد نوعی غیر کلیشه ای با توجه به عواطف شدید مذهبی ها به والدین، مستمع را تشویق و ترغیب به بکاء می کند.
ذیل این پیام جمله فصیح «اسم حسین میاد دلت می جوشه» را حفظ کنید. خوب است ذاکرین عزیز دفتری داشته باشند و اینگونه جمله ها را برای حفظ کردن در آن یادداشت نمایند.
💠تشویق و ترغیب روایی
با عبارات «لیاقت پیدا کردی روبرو امام حسین(ع) بنشینی» به روایت امام صادق(ع) اشاره می کند که آن حضرت فرمودند: کسی گریه نمی کنه تا اینکه امام حسین (ع) مقابل او می نشیند و در چشم او نگاه می کند...»
در ادامه چند استحسان آقای خلج دارند مثل این جمله که: «امام دست به گردن دوستش می اندازه...»
💠استفاده از اقتضای جلسه در روضه خوانی
گاهی در جلسه اقتضائاتی ایجاد می شود که از آن می توان برای روضه استفاده کرد، مثل گریه کودک، صدای ناله زنها و...
در این جلسه آقای خلج حین اشاره به روایات، آب نوشیده بودند و از این موضوع استفاده کردند که «خاک به سر من صحبت از لبهای تشنه ابی عبدا... بود به من آب دادند منم خوردم»
💠اصل پیام حسینی بودن
سینه چاک و پاک باخته امام حسین (ع) بودن به نوعی مفهوم ایثار و از خودگذشتگی و فرهنگ جهاد را می رساند، در این جلسه آقای خلج بعد از گفتن این پیام با احترام به مستمع گفتند که «شیعه امام صادق(ع) باید سینه چاک و پاک باخته امام حسین(ع) باشه که الحمدا... شماها هستین»
💠اصل احترام به مستمع
ذاکرین عزیز بایستی از هر کلمه و عبارت و جمله ای که ممکن است، بی احترامی به مستمع محسوب شود پرهیز کنند و بر عکس از هر فرصتی برای شخصیت دادن و احترام به او بهره ببرند.
در این جلسه آقای خلج برای مقدمه چینی روضه، روایتی را نقل کردند که یکی از یاران امام صادق (ع) مدتی به محضر امام نرسیدند و علت غیبتشان این بود که صاحب دختری شده بودند.
نکته این بود که به این موضوع اشاره کردند که مدتی نبود و امام نسبت به او ابراز دلتنگی کردند و گفتند که «امام دلشون برای شما گریه کنا تنگ می شه»
این جمله به صورت غیر مستقیم به مستمع شخصیت می دهد و این احترام برای مداح نزد مستمع ایجاد مقبولیت می کند که این مقبولیت مهمترین عامل تأثیرگذاری و تاثیر پذیری است.
💠هنر بدن در احترام امام صادق (ع) به نام مبارک فاطمه (س)
آقای خلج برای رساندن احترام امام به نام مبارک مادرشان فاطمه(س) با هر بار ذکر نام مبارک حضرت، مقداری سرشان را خم و خم تر کردند و با این حرکت بدن محتوا را به تصویر کشیدند.
💠اشاره به محاسن اماکن جغرافیایی
گاهی اشاره به محاسن استان، شهر، محله و... که در آن می خوانیم، نوعی احترام و شخصیت دادن به مستمع محسوب می شود و برای مداح ایجاد مقبولیت می کند.
در این جلسه که در شهرستان پیشوا برگزار می شد، آقای خلج به محاسن این خطه و عظمت امامزاده ای که در این منطقه هست اشاره کردند و این اثرگذاری کلام ایشان را دوچندان کرد.
💠هنر بدن در مفهوم «کشیدن»
در مصراع « کشیدند طناب و شما زمین خوردی» حالت دست به حالت کشیدن بند به خوبی مفهوم را مجسم کرد و در تکرار مصراع مورد نظر به چند شکل این هنر بدن انجام شد.
💠هنر بدن در «بی هوا زمین خوردن»
آقای خلج برای تجسم این مفهوم، در حالتی بدون تعادل از حالت ایستاده خودشان را به حالت نشسته از پله دوم منبر روی محل نشستن سخنران انداختند.
در مورد هنر بدن و نکات فنی مذکور بایستی دقت داشت که در خلوت تمرین صورت بگیرد و این فنون و مهارتها و هنرها در وجود ذاکر عزیز ملکه شود و در جلسه خودبخود از مداح صادر شود.
#دکتر_محمد_فراهانی 🎤
#مجمع_حضرت_یاس_کبود
#آموزش_مداحی
.👇👇
.
#آیین_روضه_خوانی
#عوامل_مؤثر_در_روضه
#تشويق_و_ترغيب
🔷تشويق و ترغيب
يكي از مهمترين مباحثي كه در تأثيرگذاري بر مستمع حائذ اهميت است "تشويق و ترغيب" مي باشد. "تشويق و ترغيب" يعني بيان مطالبي كه اهميت و ارزش اشك و تباكي براي اهلبيت(ع) را مي رساند و بدينوسيله همراه كردن مستمع با سير شور و حال مجلس.
🔹مفاهيم تشويق و ترغيب
عبارات و جملات تشويقي: مثلا جمله خطابي به مستمع ؛ "شما هستيد كه با ناله هاتون خوننده رو زنده مي كنيد".
اشعار: مثل ؛
الـهـي سـيـنـــهاي ده آتــش افــروز در آن سـيـنـه دلـي وان دل همـه سوز
هرآن دل راكه سوزي نيست دل نيست دل بي سـوز غـيـر از آب و گـل نيست
روز محشر كه همه گريانند اشك ريزان حسن خندانند
نقل قول از شخصيتي شناخته شده: مثل ؛ بيان شاعر و مداح عاشق شهيد غلامعلي رجبي: «اگر خدا به من بعد از شهادت رخصت دهد آرزو داريم بيايم و يك بار ديگر براي اربابم سيدالشهدا گريه كنم»
روايت: مثل ؛ امام صادق (ع) فرمودند: « عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ (ع) قَالَ مَنْ ذُكِرْنَا عِنْدَهُ فَفَاضَتْ عَيْنَاهُ وَ لَوْ مِثْلَ جَنَاحِ بَعُوضَةٍ [الذُّبَابِ] غُفِرَ لَهُ ذُنُوبُهُ وَ لَوْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْر.»كسي كه نام ما نزد او برده شود و از چشمانش اشك بيايد اگر چه به اندازه بال پشهاي باشد، گناهانش آمرزيده ميشود اگر چه به اندازه آب درياها باشد.
امام زمان (عج) فرمودند: من براي مؤمني كه مصيبت جد شهيدم را ياد كند و سپس براي تعجيل در فرج و تأييد (امر من) دعا كند، من نيز براي او دعا خواهم كرد.
🔶تشویق و ترغیب غیر کلیشه ای
گاهی اوقات تشویق و ترغیب ها کلیشه ای می شود و تکرار زیاد آنها باعث یکنواختی. مثلا تکرار زیاد جملاتی چون: «به به» ، «جانم» و... لذا بهتر است تشویقات غیر کلیشه ای هم آموخته و به کار گرفته شود.
به عنوان نمونه در فایل تصویری که به پیوست ارسال می شود در دقیقه03:50 بعد از مصراع«در این قُماط مادر سادات را ببین ..» مستمع می خواهد زمزمه کند، اما گویا مردد است، حاج آقای خلج، با یک عبارت تشویقی غیر کلیشه ای، هم مستمع را از تردید خارج می کند، هم او را به اهمیت و ارزش زمزمه، متذکر می شود و می گوید«زمزمه کن، هزار خوننده مثل من باید صبر کنن تا تو زمزمه تُ بکنی»
—---------------------
#مفاهيم_تشويق_و_ترغيب
#تشویق_و_ترغیب_غیر_کلیشه_ای
#دکتر_محمد_فراهانی
#مجمع_حضرت_یاس_کبود
#آموزش_مداحی
.👇