🔍 بازخوانی اتهام به غلو احمد بن‌ محمد سیاری با نگاه به میراث روایی او 📝 احمد بن محمد سیاری از راویان متهم به غلوی است که در بخش باقی مانده از روایات تحریف و قرائات منسوب به امامان یکی از مهم‌ترین نقش‌ها را داشته است و کتاب القرائات وی از مهم‌ترین منابع فصل‌الخطاب بوده است. 🔖 از جمله داده‌های مهمی که در مدخل‌های او در کتب رجالی به چشم می‌خورد اتهام او به فساد مذهب و تناسخ باوری است. بسیاری از عالمان متأخر شیعه برای نقد سندی روایات او به اتهام به غلو او توجه ویژه کرده‌اند. ☑️ با توجه به اینکه امروزه روایات فراوانی از او در دست هست شاید بتوان با کاوش در میراث روایی او این اتهام را ارزیابی کرد و مستندات احتمالی رجالیان منتقد را سنجید. 🖇 مطالعه این مقاله در دوفصلنامه حدیث اهل بیت علیهم‌السلام 🌐https://maaref.org 🆔 @Maaref_org 🆔 @hadith_maaref

🌙 دوره‌ آنلاین ویژه ماه رمضان 🌙 مسئله علم امام؛ حقیقت، منابع و گستره 🗓 ۱۱ اسفند ۱۴۰۳ الی ۱۰ فروردین ۱۴۰۴ 🕘 ساعت ۲۱ الی ۲۲ 🎓 اساتید دوره: - استاد سید محمود جزائری (علم امام و شئون امامت) - استاد سید علی هاشمی عادل (علم امام، منابع، قلمرو و ویژگی‌ها  ) - استاد محمدتقی یار محمدیان (ازدیاد علم امام از دیدگاه کتاب و سنت) - استاد محمدعلی موحدی (علم امام در باور شیعیان نخستین) - استاد امداد توران (رابطه بشریت امام و علم امام) - استاد وحید عابد (مناسبات علم امام با علم خداوند) 🎁 همراه با گواهی پایان دوره و جوایز ارزنده 🔹 جهت ثبت‌نام:  1️⃣ وارد لینک https://imamsadiq.ac/fa شوید.  2️⃣ حساب کاربری ایجاد کنید یا با گوگل/اپل وارد شوید.  3️⃣ دوره‌ را ثبت‌نام کنید. گروه تلگرامی دوره جهت اطلاعات بیشتر و پشتیبانی https://t.me/+J4Ktwn7h_6ZhYzU0 ✅ گروه حدیث پژوهی پژوهشکده معارف اهلبیت علیهم السلام 🌐https://maaref.org 🌐https://emamat.org 🌐https://imamsadiq.ac/fa 🆔@Emamat_net 🆔@Emamat_IF 🆔 @Maaref_org 🆔 @hadith_maaref 🆔 @imamsadiq_fa

💎 #نکته_ها_و_ناگفته_ها《١٠》 #بخش_اول 🔰عنوان بحث: 《زمینه گرایی در فهم حدیث، گونه ها، هنجار ها (3)》 ✍ محمود رفاهی 📑چند مثال از توسعه در مفاد حدیث با توجه به زمینه آن در یادداشت پیشین، تأثیر زمینه در توسعه مفاد حدیث و تقریب های مختلف آن بیان شد. چنانکه اشاره شد، گاهی با توجه به زمینه، از روایاتی که در موارد خاصی وارد شده می توان مبنای کلی آن مورد را برداشت کرد. در ادامه، سه نمونه از دروس استاد سید احمد مددی ذکر می شود: 1- در روایتی، راوی در مورد تجارت یوزپلنگ و پرندگان شکاری سؤال کرده و امام صادق علیه السلام آن را تجویز کرده اند 📚الکافی، ج5، ص226 گرچه مورد سؤال، خصوص این حیوانات است اما با توجه به این که در فضای صدور این حدیث و در میان عامه، تجویز چنین تجارتی مبتنی بر این بوده که بیع هر چه منفعت عقلائی حلال دارد جائز است (مگر موارد استثنا) می توان درستی این مبنا را از روایت برداشت کرد. (درس خارج فقه سال 89-88؛ جلسه 119) ادامه👇 #حدیث_پژوهی 🆔 @hadith_maaref

💎 #نکته_ها_و_ناگفته_ها《١٠》 #بخش_دوم ۲- در روایات متعددی، به طور کلی بیان شده که احرام پیش از مواقیت احرام جائز نیست. در برخی روایات نیز تنها استثناء این حکم در مورد کسی که می ترسد عمره در ماه رجب را از دست بدهد ذکر شده است. با این حال در روایاتی این مسأله مطرح شده که اگر کسی نذر کند که پیش از رسیدن به مواقیت، محرم شود باید به نذرش عمل کند 📚وسائل الشیعۀ، ج11، ص322 تا 327 بسیاری از فقهاء نسبت این روایات با روایات پیشین را عموم و خصوص مطلق دانسته و قائل به تخصیص آن ها شده اند. اما با توجه به فضای صدور این احادیث ممکن است که این روایات را معارض طائفه اول بدانیم. توضیح مطلب این که عبد الله بن عامر نذر کرده بود که اگر موفق به فتح خراسان شد از همان جا محرم شود. او پس از فتح خراسان به نذرش وفا کرد و از نیشابور محرم شد. اما هنگامی که با عثمان مواجه شد، عثمان او را بر این کار سرزنش کرد ر.ک: الغدیر، ج8، ص295 نزاع بین عثمان و عبد الله بن عامر، نه در خصوص نذر احرام پیش از مواقیت، بلکه در اصل جواز احرام پیش از مواقیت بوده است. در چنین فضایی، وقتی گفته می شود "اگر کسی نذر کرد که پیش از مواقیت محرم شود باید به نذرش عمل کند" فهمیده می شود که گوینده، احرام پیش از مواقیت را به طور کلی جائز می دانسته و به این جهت، حکم به لزوم وفاء به این نذر کرده است. بنا بر این، نسبت روایاتِ مربوط به نذر احرام با روایات اول، نه عموم و خصوص مطلق بلکه تباین است. به تعبیر دیگر، در این روایات، صحت احرام پیش از مواقیت مفروغٌ عنه گرفته شده و مبتنی بر آن، چنین نذری لازم الوفاء دانسته شده است. جالب توجه است که در یکی از روایاتِ مربوط به نذر احرام، احرام از خراسان مطرح شده است 📚وسائل الشیعۀ، ج11، ص327؛ دقیقا همان موردی که مورد نزاع بین عثمان و ابن عامر بوده است. (درس خارج اصول سال 99-98، جلسه 79) ادامه👇 #حدیث_پژوهی 🆔 @hadith_maaref

💎 #نکته_ها_و_ناگفته_ها《١٠》 #بخش_سوم ۳- بنا بر روایات امامیه، مباشرت با زن پس از اتمام حیض و قبل غسل جائز است 📚وسائل الشیعۀ، ج2، ص324. با توجه به فضای صدور این احادیث، مبنای کلی این حکم یعنی عدم اعتبار استصحاب در شبهات حکمیه فهمیده می شود؛ به این توضیح که این مسأله در میان عامه نیز مطرح بوده و از آن جا که عامه، نصی در این مسأله نداشتند تعیین حکم این مسأله را مبتنی بر اعتبار استصحاب در شبهات حکمیه می دانستند. در این جوّ فقهی، اگر کسی قائل به حرمت می شد، مشخص بود که این استصحاب را پذیرفته و اگر کسی قائل به جواز می شد، مشخص بود که این استصحاب را نپذیرفته است. طبعا وقتی ائمه علیهم السلام در همین فضا می فرمایند که این کار جائز است فهمیده می شود که با چنین استصحابی مخالف بوده اند. (درس خارج فقه سال 89-88، جلسه 119) تأملی در مثال های فوق: مثال هایی که ذکر شد از جهاتی محل تأمل است. از جمله در مثال دوم (نذر احرام) به نظر می رسد که در دوره صدور این احادیث، نزاع میان ابن عامر و عثمان در میان عامه چندان نمودی نداشته و ظاهرا قول جمهور عامه (به استثناء داود ظاهری و اتباع او)، جواز احرام قبل از میقات بوده و اختلافشان در تعیین افضل بوده است (ر.ک: المحلی، ج5، ص62). در این صورت، زمینه ای که برای برداشت از حدیث به آن استناد شده، متقدّم بر زمان صدور حدیث است. در مثال سوم نیز به نظر می رسد فضایی که ادعا شده، در دوره صدور حدیث نمود ندارد و عمده بحث، مبتنی بر برداشت از آیه "و لا تقربوهن حتی یطهرن فاذا تطهرن فأتوهن ..." سوره بقره، آیه 222 بوده است ر.ک: بدایۀ المجتهد، ج1، ص64 بنابراین، زمینه ای که برای برداشت از حدیث به آن استناد شده، متأخر از زمان صدور حدیث است. با توجه به این دو مثال، می توان یکی از مهم ترین هنجارهای زمینه گرایی را تعریف کرد: زمینه ای که برای برداشت از حدیث به آن استناد می شود، لازم است مقارن با صدور حدیث باشد. در یادداشت های بعدی، نکاتی پیرامون این هنجار بیان می شود ان شاء الله. 📌ادامه دارد... #حدیث_پژوهی 🆔 @hadith_maaref 🔗  تلگرام   👨‍💻 اینستاگرام   🔗 آپارات

📑گزارش علمی هجدهمین نشست از سلسله نشست‌های #شناسه_شیعه 🔰 با موضوع : 💠منابع مکتوب؛ طرق تحمل و نقش چندگانه راویان در اعتبارسنجی احادیث امامیه💠 ✍نشست با سخنان حجت الاسلام قنبرزاده، دبیر جلسه، آغاز شد. ایشان ضمن معرفی اجمالی این نشست، به بیان اهداف و محورهای اصلی آن پرداخت. در ادامه، آقای احسان سرخه‌ای به بررسی شیوه‌های نقل حدیث در تاریخ پرداخت و توضیح داد که انتقال احادیث به دو صورت شفاهی و مکتوب انجام شده، اما غالباً نقل و انتقال مکتوب بر آن غلبه داشته است. وی تأکید کرد که مشایخ حدیث اهتمام ویژه‌ای داشته‌اند تا این روش به‌درستی به نسل‌های بعد منتقل شود. سپس برخی مفاهیم و اصطلاحات حدیثی را شرح داده و به سیر مراحل طرق تحمل حدیث و مسئله صدور اجازه از سوی مشایخ پرداخت. وی در ادامه بیان کرد که با توجه به نقش‌های متنوع افراد در نقل حدیث—مانند شیخ اجازه، مؤلف کتاب، حامل نسخه و غیره—اعتبارسنجی حدیث نیز باید متناسب با این تفاوت‌ها انجام شود. بر این اساس، ارزیابی صحت و اعتبار احادیث باید با در نظر گرفتن واقعیت‌های نقل و انتقال حدیث صورت گیرد. سپس دکتر رحمان ستایش به ارائه نکاتی درباره مقاله خود پرداخت. وی تأکید کرد که نمی‌توان بر اساس برخی نمونه‌های تاریخی، یک قاعده کلی در این زمینه استخراج کرد. همچنین، قرائت طرق تحمل از منظر کتاب‌محوری با چالش‌هایی روبه‌رو است و نباید این دیدگاه را به‌طور انحصاری پذیرفت، زیرا ممکن است منجر به برخی مشکلات در تحلیل حدیث شود. وی در ادامه به شیوه استفاده افراد از منابع پیشین و نقش مشایخ اجازه در این فرایند اشاره کرد و دسته‌بندی کتب رجالی را بررسی نمود. دکتر ستایش تفاوت در نقش راویان را امری قابل قبول دانست، اما تشخیص دقیق حاملان حدیث و تعیین مصادیق نسخه‌دار بودن یا نبودن آن‌ها را کاری دشوار توصیف کرد. همچنین تأکید کرد که توثیق مشایخ اجازه لزوماً به معنای جلالت شأن آن‌ها نیست. 🔸در بخش بعدی، دکتر موحدی به تفاوت شیوه تحدیث میان امامیه و اهل سنت پرداخت و تأکید کرد که در مقاله دکتر سرخه‌ای به این موضوع پرداخته نشده است، درحالی‌که این تفاوت‌ها در نتایج مطالعات مستشرقان تأثیرگذار است. وی همچنین به عدم وضوح تفاوت میان اصطلاحات «اخراج، تحمل و اجازه» در مقاله اشاره کرد و پیشنهاد داد که این مفاهیم دقیق‌تر بررسی شوند. وی افزود که شاهدی قطعی مبنی بر صدور برخی اجازه‌ها بدون نسخه وجود ندارد و نمی‌توان چنین فرضی را به‌عنوان یک قاعده کلی مطرح کرد. همچنین، تفاوت میان مشیخه طوسی و مشیخه شیخ صدوق باید به‌درستی در نظر گرفته شود. دکتر موحدی در ادامه به مباحث کلی‌تری اشاره کرد، از جمله این‌که تحریرهای مؤلف‌محور معمولاً چالش‌برانگیز نبوده‌اند، اما تحلیل‌های پسینی که توسط شاگردان ارائه شده، اهمیت دارد. وی همچنین بر ضرورت توجه به مسئله تقطیع حدیث تأکید کرد و بیان داشت که این موضوع در مقاله جایگاه مشخصی نیافته است. در نهایت، وی تصریح کرد که دلیل قانع‌کننده‌ای مبنی بر این‌که بسیاری از اجازه‌ها بدون نسخه بوده‌اند، وجود ندارد و نمی‌توان یک نمونه تاریخی را به‌عنوان قاعده‌ای کلی در نظر گرفت. در پایان، دکتر سرخه‌ای به بیان توضیحاتی در پاسخ به نقدها پرداختند و سپس جلسه با بخش پرسش و پاسخ میان حضار ادامه یافت. ┄┅┅┅❀🔸❀┅┅┅┄ 🆔 @hadith_maaref #حدیث‌پژوهی #نشست_هجدهم 🔗  تلگرام   👨‍💻 اینستاگرام   🔗 آپارات

🎧 صوت هجدهمین نشست شناسه شیعه 🔸منابع مکتوب؛ طرق تحمل و نقش چندگانه راویان در اعتبارسنجی احادیث امامیه 🆔 @hadith_maaref #شناسه_شیعه #حدیث_پژوهی 🔗  تلگرام   👨‍💻 اینستاگرام   🔗 آپارات